Tadeusz Kościuszko, 1933 r.

Tadeusz Kościuszko, 1933 r. - Edmund Jezierski

Tadeusz Kościuszko urodził się w 1746 r., prawdopodobnie 4 lutego, w Mereczowszczyźnie koło Kossowa na Polesiu (obecnie Białoruś). Pochodził z drobnej szlachty. Pieczętował się herbem Roch III. Wczesną edukację pobierał w Kolegium Pijarów w Lubieszowie. W 1765 r. wstąpił do Korpusu Kadetów Szkoły Rycerskiej w Warszawie, gdzie uczestniczył w specjalnym kursie inżynierskim. Po ukończeniu szkoły studiował przez pięć lat w Akademii Malarstwa i Rzeźby w Paryżu. W latach 1776–1783 brał udział w wojnie o niepodległość Stanów Zjednoczonych Ameryki, podczas której zajmował się fortyfikowaniem miast i obozów wojskowych (budował m.in. forty wokół Saratogi, zaprojektował i wykonał umocnienia twierdzy West Point). W uznaniu zasług został awansowany do stopnia generała brygady armii amerykańskiej i odznaczony Orderem Cyncynata.

Po powrocie do kraju, w 1789 r. otrzymał od króla Stanisława Augusta Poniatowskiego nominację na generała-majora wojsk koronnych. Uczestniczył w wojnie polsko-rosyjskiej w obronie Konstytucji 3 maja (1792), podczas której został odznaczony krzyżem Virtuti Militari. W 1794 r. został Najwyższym Naczelnikiem Siły Zbrojnej Narodowej i przewodził pierwszemu polskiemu powstaniu narodowemu (nie licząc konfederacji barskiej), które nota bene, jako jedyne przeszło do historii pod imieniem swojego bohatera. Po przegranej bitwie pod Maciejowicami, która doprowadziła do upadku insurekcji, Kościuszko dostał się do niewoli rosyjskiej i przez dwa lata był więziony w twierdzy pietropawłowskiej w Petersburgu. Ostatnie dwadzieścia lat życia spędził na emigracji. Nie angażował się już w działalność polityczną, choć z dużym zainteresowaniem śledził wszelkie poczynania niepodległościowe rodaków. Był moralnym autorytetem i opiekunem Legionów Polskich, utworzonych we Włoszech przez gen. Jana Henryka Dąbrowskiego. Zmarł 15 października 1817 r. w Solurze w Szwajcarii.