Panna de Scudery, 1947r.

Panna de Scudery, 1947r. - E. T. A. Hoffmann

Panna de Scudery (niem. Das Fräulein von Scuderi) – nowela autorstwa E.T.A. Hoffmanna, która ukazała się w latach 1819/21. Opowiada ona o tajemniczej serii morderstw w Paryżu w XVII wieku, o wyjaśnienie której stara się pisarka Madeleine de Scudéry (1607–1701). Dzieło jest uważane za pierwszą niemiecką nowelę kryminalną.Akcja książki umiejscowiona jest w Paryżu w roku 1680. 73-letnia panna de Scudery jest poważaną pisarką, zna też osobiście króla Ludwika XIV. W tym czasie w Paryżu ma miejsce seria morderstw, a ofiary uśmiercane są poprzez pchnięcie sztyletem prosto w serce. Wszystkie morderstwa są popełniane według tej samej zasady. Ofiarami są zawsze mężczyźni pochodzenia szlacheckiego, będący w drodze do ich ukochanych i podążający z prezentem w postaci biżuterii. We wszystkich przypadkach klejnoty znikają bez śladu. Mieszkańcy żądają więc interwencji i znalezienia mordercy. W rozmowie z królem panna de Scudery wypowiada następujące słowa:Un amant qui craint les voleurs, n’ est point digne d’ amour. (Zakochany, który boi się złodziei, nie zasługuje na miłość) To przekonuje króla, który postanawia nie zaostrzać dochodzenia. Na początku opowiadania pewien mężczyzna przynosi pani de Scudery pudełko z klejnotem i listem. W nim szajka morderców dziękuje kobiecie, która nie poparła mobilizacji sił policji. Panna de Scudery jest przerażona i prosi pomocników króla o pomoc. Ci dowiadują się, że biżuteria pochodzi od René Cardillaca, szanowanego paryskiego złotnika. Pewnego dnia jadąc powozem przez Paryż, panna de Scudery spotyka człowieka, który przyniósł jej „ów podarunek”, i który dostarcza pisarce kartkę z wiadomością. Zostaje ona wezwana do oddania biżuterii w przeciągu dwóch dni Cardillacowi, w innym razie jej życie będzie zagrożone. Kobieta przynosi ją jednak dopiero po 3 dniach, odkrywając po przybyciu na miejsce jego zwłoki. Również on został zamordowany sztyletem prosto w serce. Jego uczeń Olivier Brusson, którego przyjaciółką była Madelon, córka Cardillaca, zostaje aresztowany. Panna de Scudery przyjmuje Madelon i po rozmowie z nią nabiera pewności, że Olivier jest niewinny. Postanawia mu pomóc i odwiedza go w więzieniu. Przerażona orientuje się, że to właśnie on jest człowiekiem, który przyniósł jej biżuterię oraz wiadomość i ponownie zaczyna wątpić w jego niewinność. Oliver chce jednak zeznawać tylko w obecności de Scudery. W trakcie rozmowy wychodzi na jaw, że jest synem byłej wychowanki panny de Scudery. Oświadcza, że mordercą był nieżyjący już Cardillac, który nie umiał rozstać się ze swoją biżuterią. Przyznaje, że widział na własne oczy, jak Cardillac popełnia morderstwo, ponieważ obawiał się jednak, że może to zaszkodzić Madelon, nie zawiadamiał policji. Przy kolejnej próbie zabójstwa Cardillac zostaje jednak zabity przez pewnego oficera, który uciekł, nie chcąc być uwikłany w całą serię morderstw. Olivier sam przyniósł ciało Cardillaca do domu, przez co podejrzenia skierowały się w jego stronę. Po tym, jak oficer zgłosił się do panny de Scudery, ma ona nadzieję na szczęśliwe zamknięcie sprawy. Postępowanie wymaga czasu, ale ostatecznie znajduje szczęśliwy finał. Olivier i Madelon pobierają się, muszą jednak opuścić Paryż i przenoszą się do Genewy.