Niechciana pierwsza podróż wspomnienia dzieci zesłanych w latach 1940-1941 w głąb ZSRR

Niechciana pierwsza podróż wspomnienia dzieci zesłanych w latach 1940-1941 w głąb ZSRR

Wśród co najmniej 315 tys. obywateli polskich deportowanych w latach 1940–1941 w głąb Związku Radzieckiego dużą część stanowiły dzieci poniżej 14 roku życia. Ta forma masowej represji obejmowała bowiem całe rodziny, zgodnie z praktyką stosowaną przez Kreml od wczesnych lat 30. XX w. Do wagonów ładowano ludzi w sile wieku i młodzież, jak i starców czy niemowlęta, a nawet noworodki. Do grupy najmłodszych zesłanych należeli autorzy wspomnień zawartych w tym tomie. Urodzili się w połowie lat 30. XX w. i nadal jako dzieci, choć po zesłańczym kursie przyspieszonego dorastania, opuszczali ZSRR w latach 1945–1946. Autorzy relacji doświadczyli typowych kolei losu polskich zesłańców. Ujęli je z perspektywy przeżyć dziecka, pisząc o codziennych niedolach, ale i o chwilach zabawy, zaciekawienia otaczającym nieznanym światem. Swe opowieści zamykają przedstawieniem „historii po”, po zesłaniu i repatriacji. To rozdziały ważne, a często niedoceniane w pamiętnikarstwie. Pokazują nie tylko determinację i siłę sybiraków, by podnieść się z trudnych warunków spowodowanych wojną i represjami, a także ich znaczący wkład na różnych polach w rozwój naszego kraju.