Nawet szarość jaśnieje

Nawet szarość jaśnieje - Zdzisław Józef Kijas

Autor przenosi czytelnika do prowincjonalnego miasta drugiej połowy XIX w., a bogate koleje życia głównej bohaterki umieszcza w szerokim kontekście historycznym ówczesnej epoki, ukazując dynamiczny rozwój przemysłu, jego skutki, proces rodzenia się ruchu socjalistycznego i kapitalistycznego, ale także następstwa ówczesnych wojen. W mistrzowski sposób ukazane są w powieści realia życia najuboższych, środowisko, w jakim przyszło im walczyć o każdy dzień, przeciwności, z jakimi się mierzą i samotność w tłumie, jaką przeżywają na co dzień. Temat jednak nie jest traktowany pierwszoplanowo, ale szeroko, niczym tło obrazu, którego postacią centralną jest wyjątkowa postać Marii Luizy, potrafiącej dostrzec każdego potrzebującego człowieka. Autor książki to ceniony teolog i znawca duchowości, nie brakuje więc w niej także analizy duchowej bohaterów, opisu ich wewnętrznych rozterek i walki, jaką każdy z nich musiał stoczyć, by stanąć na wysokości zadania przygotowanego mu przez Boga. Wcześniejsze losy Marii Luizy oraz trzech innych niezwykłych kobiet: Klary, Matyldy i Franciszki, które przyczyniły się do powstania Zgromadzenia Sióstr św. Elżbiety, autor opisał w powieści Tam, gdzie rodzi się życie.