Kronika Nakielska

Kronika Nakielska - Sławomir Łaniecki

Pierwsi Piastowie, począwszy od X stulecia, nie szczędzili wysiłków, by podporządkować sobie Pomorze Gdańskie oraz Szczecińskie. Gdy próby rozciągnięcia zwierzchności nad ziemiami pogan na drodze pokojowej zawodziły, sięgali oni po oręż. Przegląd zawiłych stosunków polsko-pomorskich uzmysławia, że różne przynosiło to skutki1. Dostępny materiał źródłowy na temat walk Polski z Pomorzanami jest bardzo fragmentaryczny. Okoliczność ta sprawia, że niezwykle trudno ująć w jakieś szersze ramy panoramę tych sporów, albowiem zawsze istnieje ryzyko popadnięcia w skrajność i dokonania nieprawidłowych uogólnień. Ze wskazanymi utrudnieniami borykają się przede wszystkim historycy zajmujący się rekonstruowaniem wojen polsko-pomorskich w X-XI stuleciu. W o wiele bardziej komfortowej sytuacji są uczeni czasów nieco późniejszych, dysponują oni bowiem niezastąpionym źródłem, jakim jest dzieło nadwornego kronikarza Bolesława III Krzywoustego – Anonima zwanego Gallem. Bezimienny mnich w swym utworze dość dużo napisał na temat walk swego protektora o pomorskie Nakło w 1109 roku. 10 sierpnia pod wspomnianym grodem doszło do walnej bitwy. Niniejszy artykuł będzie się starał właśnie poddać charakterystyce to wydarzenie. Zadanie to nie należy wcale do zbyt łatwych, nie budzi wątpliwości bowiem, że opis kronikarza jest nad wyraz stronniczy, a ponadto jest przesiąknięty treściami o charakterze religijnym, co zmusza każdego badacza do zachowania powściągliwości przed stawianiem zbyt daleko idących wniosków.