Kościół ducha świętego

Kościół ducha świętego - Stanisław Haręzga

Praca ta jest jednym z najważniejszych wprowadzeń w prawosławną eklezjologię. Jej autor w swych teologicznych dociekaniach opiera się na analizie pierwszych wieków chrześcijaństwa. Na podstawie świadectw spuścizny historycznej odtwarza organizację Kościoła pierwszych chrześcijan. Mimo że Afanasjew opiera się w rozważaniach na ze starożytności, to jego prace mają iście nowatorski i przełomowy charakter. To on wprowadził bowiem pojęcie „eklezjologii eucharystycznej”, wskazał na głęboką zależność między Kościołem a Eucharystią, z wrócił uwagę na przyczynowy związek między Mistycznym Ciałem Chrystusa – Kościołem a Ciałem Eucharystycznym. Pokazał również, że Eucharystia nie jest jednym z sakramentów Kościoła, jak utrzymywała teologia scholastyczna, lecz Sakramentem sakramentów, Sakramentem Samego Kościoła. To Afanasjew wracając do źródeł, na nowo odkrywa to, co było u samego początku. Nic więc dziwnego, że jego „odkrycia” stały się tak ważne w nauce o Kościele, że były nawet cytowane pod koniec pierwszej sesji II soboru watykańskiego.