Imagina, 1912 r.

Imagina, 1912 r. - Maria Konopnicka

Poemat dygresyjny M. Konopnickiej po raz pierwszy wydany w całości w Warszawie w 1913. Utwór w 21 pieśniach, pisany oktawą o nierygorystycznej średniówce. Nawiązuje w poetyce i topice do romantycznej tradycji gatunku, w którym nad znamiennym dla epiki przedmiotowym przedstawieniem osób i zdarzeń dominuje liryczna podmiotowość narratora, dialogującego z bohaterem i czytelnikiem. Konopnicka przywołuje jawnie wzorce Don Juana Byrona i Beniowskiego Słowackiego. W odróżnieniu jednak od tych dzieł odrealnia epicki wątek fabularny: historię dojrzewania bohatera imieniem Lucyl, dzieje jego wizyjnej fascynacji Imaginą - Megistelejdą, postacią symbolizującą dramatyczną dwoistość tęsknot i okrucieństwa życia. Symboliczna funkcja przemian bohatera scala pretekstową fabułę z warstwą dygresyjną poematu, w której najpełniej wypowiedziała Konopnicka swe credo światopoglądowe -przeświadczenie o roli poezji i osobiste myśli. W dygresjach dominuje patetyczna, ironiczna lub satyryczna krytyka szlacheckich legendy historycznych i współczesnych społeczności burżuazyjnej, osiągająca kulminację w romantycznie stylizowanej wizji ludowej rewolty, do której dołącza zmężniały bohater.