Ilustrowany przewodnik po Lwowie, 1938 r.

Ilustrowany przewodnik po Lwowie, 1938 r. - Aleksander Medyński

Na przestrzeni minionych wieków aż do zatraty niepodległości w 1 rozbiorze Polski — nie posiadał Lwów odrębnego, ogólnego cmentarza, starochrześcijańskim zwyczajem bowiem we Lwowie, podobnie zresztą jak i w innych miastach, grzebano zmarłych przeważnie na cmentarzach, założonych dookoła kościołów parafialnych bądź też w podziemiach i kryptach kościelnych. Podczas gdy szary tłum mieszczański zalegał „Bożą rolę” w obrębie swej parafii, duchowni i patrycjat znachodzili pośmiertną przystań w murach kościelnych. Istniał tedy wśród bram i baszt na nieznacznym obszarze grodu - miasta szereg cmentarzy parafialnych, położonych w najbliższym sąsiedztwie domów. Po jednym z nich, katedralnym, zachowała się duża rzeźba kamienna, złożona po lewej stronie ściany zewnętrznej katedry, po innym, ormiańskim, pozostały liczne płyty grabowe. Te w śródmieściu dzisiejszego Lwowa położone cmentarze zmieniały często swój wygląd. Rozsiane gęsto na ich terenie mogiły, znaczone często tylko drewnianym, krzyżem, zakładane płytko, nieotaczane nieraz należytą opieką, ulegały wciąż przekopom, gdy teren cmentarny był niewielki a otoczony zabudowaniami mieszkalnymi, nie mógł być rozszerzany. Podziemia kościołów, kaplice i krypty — to drugi, teren chowania zwłok. Kapłani, fundatorzy i kolatorzy kościołów oraz ich rodziny, wpływowi a zamożni patrycjusze jeszcze za życia obierali sobie miejsca na spoczynek wieczny w ich wnętrzach. Wspaniała renesansowa kaplica Boimów, tzw. Ogrojcowa tworzyła mauzoleum tej patrycjuszowskiej rodziny, — kaplica rodzinna Kampianów w katedrze, wzniesiona przez dra Pawła Kampiana, burmistrza, a wykończona przez syna jego Marcina, rajcę, jest jednym z najcelniejszych zabytków starożytnej architektury i rzeźby w starym Lwowie i tworzyła drugie, wybitne mauzoleum rodowe. Patrycjusz Jakub Szolc, burmistrz, di praw, kawaler „złotej ostrogi", w testamencie kazał się pochować w osobnym grobowcu z ciosowego kamienia w katedrze pod ścianą i poczynił znaczne zapisy na rzecz swej kaplicy rodowej. Podobnie czynili i inni patrycjusze starego Lwowa.