Historia Gujany

Historia Gujany - Marcin Florian Gawrycki

Przed przybyciem Europejczyków terytorium Indian Warao, Arawaków i Karaibów; 1499–1500 odkryte przez Hiszpanów (wyprawy P.A. Niño, A. de Hojedy i A. Vespucciego). W XVI w. penetrowane przez Europejczyków — poszukiwaczy Eldorado (wyprawa W. Raleigha 1595). Od końca XVI w. obszar kolonizowali Holendrzy (pierwsza osada 1581), którzy w XVII w. zaczęli tu uprawiać trzcinę cukrową, sprowadzając do pracy na plantacjach niewolników z Afryki Zachodniej. W 1781 Wielka Brytania zajęła 3 prowincje holenderskie (Essequibo, Demerarę i Berbice), do których uzyskała prawa 1814, zjednoczyła je 1831, tworząc Gujanę Brytyjską. Po zniesieniu niewolnictwa 1834 większość Murzynów opuściła plantacje, a do pracy przy uprawie trzciny sprowadzono robotników azjatyckich (gł. Indusów). Odkrycie 1879 złota na terenach przygranicznych stało się 1895 źródłem konfliktu z Wenezuelą o część dorzecza Essequibo, który został rozstrzygnięty 1899 na korzyść Gujany Brytyjskiej — uzyskała większość tego terenu (ostateczne wyznaczenie granicy 1904). Wenezuela nie uznała tej decyzji i spór odżył w 2. połowie XX w.