Etnopolityka w Azji Centralnej

Etnopolityka w Azji Centralnej - Andrzej Wierzbicki

Autor zanalizował etnopolitykę w Kazachstanie i Kirgistanie w porównaniu z innymi państwami tureckojęzycznymi w Azji Centralnej (Uzbekistanie i Turkmenistanie). Uznał, że termin etnopolityka jest adekwatny do rzeczywistości Azji Centralnej, gdzie tzw.: czynnik etniczny w polityce oznacza nie tylko reprezentację interesów określonej narodowości, ale także odzwierciedla znaczenie tradycyjnych struktur rodowo-plemiennych, w literaturze nazywanych. Poza tym, dla autora wyraźnie wynika, że stosunki międzyetniczne to nie tylko sfera regulacji państwa, ale i działalność wspólnot etnicznych, ich partii, ruchów i organizacji. Etnopolityka podkreśla, że przedmiotem tych relacji są nie tylko stosunki wertykalne "państwo- -wspólnoty etniczne", ale także stosunki horyzontalne "wspólnota etniczna - wspólnota etniczna". Autor przyjął hipotezę badawczą, że etnopolityka w tureckojęzycznych państwach Azji Centralnej jest zdominowana przez proces narodotwórczy, któremu dynamikę nadaje budowa państwowości narodowej. W celu weryfikacji powyższego założenia przyjął, że zjawisko to w azjatyckiej rzeczywistości składa się z trzech, współzależnych komponentów: 1) etniczności - wspólnoty etniczne żyjące na terenie danego państwa, ich powiązania i "ojczyzny zewnętrzne",-2) organizmów etnopolitycznych - wszelkie formy organizacji życia społecznego, a także ich instytucji politycznych, w tym norm prawnych i politycznych; ukształtowanej tradycji i zwyczajów instytucji etnospołecznych; -3)procesów etnopolitycznych - reprezentacja polityczna wspólnot etnicznych w organach państwowych, a zwłaszcza ich partycypacja w zarządzaniu państwem, polityczne zachowania, działalność etnicznych organizacji społeczno-politycznych, wszelkie procesy narodotwórcze, a także polityka językowa, skrajne formy etnicznych nacjonalizmów, formy etnicznych moblilizacji i polityzacji, formy współpracy z innymi wspólnotami.