Arrasy Wawelskie

Arrasy Wawelskie - Jerzy (red.) Szablowski

Arrasy znajdujące się w Zamku Królewskim na Wawelu (zwane wawelskimi, jagiellońskimi, zygmuntowskimi) zostały zamówione, zakupione i sprowadzone przez Zygmunta II Augusta z Brukseli, będącej w XVI wieku głównym ośrodkiem tego typu tkactwa. Wykonane według projektów artystów niderlandzkich, reprezentują najwyższy poziom artystyczny; są tkane wełną, jedwabiem, nićmi srebrnymi i złotymi (gęstość tkania 7 do 8 nici osnowy na 1 cm). Widnieją na nich znaki tkackie warsztatów wykonujących zamówienia wielkich osobistości ówczesnej Europy, cesarzy, królów, dostojników świeckich i kościelnych. Są to znaki Pietera van Aelsta, Jana de Kempeneera, Willema de Kempeneera, Jana van Tieghema; pozostałe są bądź identyfikowane hipotetycznie, bądź pozostają anonimowe. Kolekcja wykonana w Brukseli dla polskiego króla w latach od koło 1550 do 1560 dziś liczy 138 sztuk, pierwotnie mogło ich być około 170. Zygmunt II August posiadał także inne tapiserie, lecz o nich zachowały się tylko przekazy archiwalne. Zespół arrasów w komnatach Zamku Królewskiego na Wawelu to jedyna ruchoma pozostałość wyposażenia wnętrz krakowskiego zamku z czasów renesansu. Składa się z kilku serii o różnych tematach, przedstawieniach, wymiarach i formatach, które zostały wykonane w różnych warsztatach. Mimo to stanowi ona zwartą całość; łączy je ten sam szlak ornamentacyjny utworzony z przeplatających się wstęg i występujący na wszystkich tkaninach, wspólne cechy techniczne i materiałowe.