Anglojęzyczni świadkowie Katynia

Anglojęzyczni świadkowie Katynia - Krystyna Piórkowska

Książka dwustrona, dwujęzyczna polsko-angielska Pierwszym obszarem zainteresowania Krystyny Piórkowskiej w książce Anglojęzyczni świadkowie Katynia jest wąski wycinek okoliczności związanych z ujawnieniem przez Niemców sowieckiej zbrodni, a mianowicie wysłanie do Katynia grupy alianckich jeńców. Z powyższym zagadnieniem wiąże się zorganizowana przez władze sowieckie wyprawa grupy dziennikarzy anglojęzycznych do Katynia w 1944 r. Drugą sprawą, która wymaga szerszego opisu, jest kwestia wiedzy rządu Stanów Zjednoczonych i Wielkiej Brytanii o udziale ich obywateli w wyjeździe do Katynia. Oraz kompleks problemów, który związany jest z okresem po roku 1945. Rządy zachodnie w pierwszych latach powojennych nie były w ogóle zainteresowane wspominaniem o zbrodni katyńskiej i dopiero na początku lat 50, w zmienionej sytuacji politycznej, doszło w Stanach Zjednoczonych do poważnego śledztwa w tej sprawie, przeprowadzonego przez specjalny komitet Kongresu, znany jako Komitet Maddena. Komitet Maddena zostawił po sobie niezbędnie cenny opis nie tylko zbrodni katyńskiej, ale także późniejszych wydarzeń, począwszy od opisu okresu wiosny 1943 r. z niemieckiego punktu widzenia, poprzez prace komisji Burdenki aż po okres powojenny. Komitet Maddena odbywał swe sesje od października 1951 r. do czerwca 1952 r., po czym wydał wstępny raport. Już po jego ogłoszeniu, w listopadzie 1952 r., odbyła się dodatkowa sesja. Przesłuchania odbyły się w Waszyngtonie, Chicago, Londynie, Frankfurcie i Neapolu. Zeznania i materiały zebrane przez Komitet zostały wydane przez oficynę wydawniczą Kongresu (Government Painting Office) w Waszyngtonie. Przesłuchania objęły 103 osoby, a ich zapis złożył się na siedem tomów, liczących łącznie 2 362 numerowanych i 317 nienumerowanych stron (łącznie 2679). Ósmy i ostatni tom, niepaginowany, zawierał wnioski Komitetu Maddena- i wyłącznie ten tom jest raportem Komitetu Maddena. Ostatnim obszarem badań autorki było poszukiwanie powojennych relacji członków grupy jeńców, w tym zarówno tych, które zostały upublicznione (w postaci druku bądź nagrania), jak i tych, które pozostały szerzej nieznane. Niniejsza książka ukazała się w wersji dwujęzycznej. Krystyna Piórkowska uwypukliła pewne aspekty, jak i skorygowała przekłamania, które zaistniały w materiałach wydanych w obydwu językach, tak, aby zarówno Polak, jak i nie- Polak czytając ten materiał, mógł równolegle dojść do głębszego zrozumienia faktów.