Zeszyty gdyńskie nr 6

Zeszyty gdyńskie nr 6 - Miroslaw Gawron (red.)

15 lutego 2011 r., z okazji 85. rocznicy nadania Gdyni praw miejskich, w Wyższej Szkole Komunikacji Społecznej odbyła się szósta konferencja naukowa z cyklu „Tożsamość kulturowo-cywilizacyjna Gdyni”. Wygłoszono na niej 12 referatów, dotyczących różnych aspektów tożsamości miasta. Profesor Andrzej Chodubski przedstawił problem jednostki wobec przemian w społecznościach lokalnych. Zwrócił uwagę na rolę medialności w postrzeganiu rzeczywistości kulturowej, wskazując że w społecznym odbiorze następuje zatarcie granic między medialnością a praktyką kulturowo-cywilizacyjną. To co medialne, przyjmuje się często jako prawdziwe, co powoduje, że zaciera się różnica między informacją a dezinformacją. Jeśli jednostka jest obecna w mediach, istnieje też w świadomości społecznej. Media kreują zwłaszcza wizerunek polityków, w tym też lokalnych. Pojawia się dylemat – czy znana jednostka ma być autorytetem czy idolem. Przykładem mogą być zasłużeni „ojcowie” Gdyni, wśród których było dwóch inżynierów: Eugeniusz Kwiatkowski i Tadeusz Wenda oraz wiceadmirał Kazimierz Porębski. Ich zasługi obecnie przedstawia się wybiórczo, często zapominając o ich pochodzeniu społecznym, wykształceniu, dokonaniach zawodowych i społecznych. Wszyscy trzej odchodzili z życia publicznego, odsunięci od władzy. Należy postawić pytanie, czy Gdynia jest społecznością lokalną i jakie czynniki ją kształtują? Decydują o tym: identyfikacja z przestrzenią geograficzną, która często przybiera postać mityzacji; identyfikacja z historią miejsca i jego kulturą (Gdynię tworzyli głównie „obcy”, więc powstawała społeczność „obcych wśród obcych” – wielokulturowa, wieloetniczna, wykorzeniona, poddawana procesowi atomizacji, bez szacunku dla ludzi zasłużonych); identyfikacja z instytucjami bytowymi. Gdynia z założenia miała być miastem morskim i portowym, więc i realizacja jego przyczyniała się do formowania specyficznej społeczności lokalnej. Kolejne jubileusze Gdyni wiążą się z nadaniem praw miejskich osadzie rybackiej, co było wprawdzie zerwaniem z jej dotychczasową tradycją kulturową. Obecny ponowoczesny gdynianin najwyżej ceni pieniądze, a społeczność lokalna staje się coraz bardziej stechnicyzowana i zdehumanizowana oraz podlega coraz większej degradacji intelektualnej. A jednostka, która przestaje myśleć, stanowi zagrożenie dla siebie i świata.