Wojny Bałkańskie w roku 1912 i 1913, 1914 r.

Wojny Bałkańskie w roku 1912 i 1913, 1914 r. - Krzyżanowski Adam

Wojny bałkańskie – dwa konflikty zbrojne na terenie Bałkanów, które wybuchły na początku XX wieku. Pierwszy z nich miał charakter wielonarodowej wojny wyzwoleńczej przeciwko Turcji. Drugi konflikt wybuchł na tle podziału terytoriów, uprzednio odebranych imperium osmańskiemu, w którym wojnę wywołała niezadowolona z podziału ziem Bułgaria, ulegając jednak koalicji sąsiednich państw.Od początku lat 50. XIX wieku imperium osmańskie traciło swe wpływy na Bałkanach, co wynikało zarówno z jego wewnętrznej słabości, konfliktów z Rosją, jak i narodowych powstań miejscowej ludności. Powodowało to rosnące wpływy mocarstw oraz młodych państw bałkańskich. Głównymi graczami na tym terenie stały się Austro-Węgry i Rosja. Oba kraje w różny sposób tłumaczyły swe pretensje do tych ziem: Austria – chęcią obrony swej integralności (szczególnie po rozpoczęciu okupacji Bośni i Hercegowiny w 1878), Rosja zaś – obroną ludności prawosławnej. Sytuację komplikowały także niemieckie wpływy w Rumunii, Bułgarii, Grecji i Turcji oraz brytyjskie w Grecji.Sytuacja jednak była w miarę ustabilizowana aż do kryzysu bośniackiego wywołanego formalną aneksją Bośni przez Austro-Węgry 5 października 1908 roku. Wówczas zagrożona Serbia ostatecznie przesunęła się w kierunku obozu rosyjskiego. Wraz z francusko-niemieckim konfliktem o Maroko, Włochy, mając wolną rękę w sprawach kolonialnych, zaatakowały turecką Libię 29 września 1911. Turcja zgodziła się na niekorzystny rozejm z Włochami dopiero 18 października 1912, zagrożona bezpośrednio wojną z krajami bałkańskimi, wobec konieczności wycofania wojsk z Libii na front bałkański.