Wielka Wojna na Jurze

Wielka Wojna na Jurze - Krzysztof Orman

Wyżyna Krakowsko-Wieluńska (potocznie zwana Jurą) to atrakcyjny turystycznie region rozpoznawalny głównie za sprawą efektownych wapiennych ostańców skalnych. Jego przebogata historia kojarzona jest głównie ze średniowieczem, a to za sprawą Orlich Gniazd, czyli malowniczych ruin zamków obronnych z czasów panowania Kazimierza Wielkiego. Dalece mniej znane są wydarzenia z późnej jesieni 1914 roku, kiedy to Jura stała się areną zaciętych walk między wojskami rosyjskimi z jednej, a niemieckimi i austro-węgierskimi z drugiej strony. Wielka Wojna na Jurze poświęcona jest genezie, przebiegowi i rezultatom tych zmagań, a także poszukiwaniu odpowiedzi na pytanie, dlaczego wydarzenia te – mimo iż odcisnęły swe piętno na całym regionie, a także wywarły wpływ na dalsze, strategiczne decyzje walczących stron – stosunkowo szybko popadły w prawie całkowite zapomnienie. Podobna sytuacja dotyczy jurajskich cmentarzy i kwater wojennych, które jako materialne pamiątki toczonych tutaj walk są niewątpliwie warte bliższego poznania. Nie mniej istotne są również informacje na temat zmian następujących w tym zakresie – likwidacji, przenoszenia lub zniszczenia poszczególnych obiektów, dokonanych na przestrzeni lat do chwili obecnej. Bazą źródłową Wielkiej Wojny na Jurze są m.in. dzienniki bojowe walczących tu jednostek, wspomnienia bezpośrednich świadków i uczestników wydarzeń oraz niepublikowane dotąd w Polsce materiały archiwalne.