Twierdza Przemyśl

Twierdza Przemyśl - Tomasz Idzikowski

Publikacja Tomasza Idzikowskiego "Twierdza Przemyśl. Powstanie-Rozwój-Technologie" jest przełomowa z kilku względów. Stanowi ona podsumowanie wiedzy na temat budowy twierdzy, oparte na gruntownej kwerendzie archiwalnej, prowadzonej przede wszystkim w wiedeńskim Kriegsarchiv, w konsultacji Österreichische Gesezllschaft für Festungsforschung. Jak przystało na pracę o charakterze syntetycznym, obejmuje szeroki zakres zagadnień - od określenia przyczyn politycznych i militarnych przyznania tak znaczących środków finansowych na stworzenie Twierdzy, poprzez podjęcie próby periodyzacji budowy aż po określenie na szczeblu taktycznym roli poszczególnych dzieł w systemie obronnym. Autor starał się zarazem przedstawić rozwój techniki stosowanej w wojskowości, szczególnie w kontekście rozwoju technologii (artyleria, broń piechoty, budownictwo, metalurgia),która pod koniec XIX w. doprowadziła do daleko idących zmian w sztuce wznoszenia fortyfikacji. Publikacja koryguje wiele stereotypów i mitów, w które obrosła problematyka Twierdzy Przemyśl, wynikających przede wszystkim z faktu traktowania jej jako zamkniętej i ukończonej całości. Tymczasem przez cały okres swojego istnienia podlegała ona nieustającym przemianom i przeobrażeniom, wymuszanym szczególnie przez gwałtowny rozwój techniki i technologii. Archaizmem nie przystającym do realiów jest często stosowana we współczesnej literaturze terminologia, dlatego Autor postanowił powrócić do określeń bardziej adekwatnych do oryginalnego słownictwa. Przykładem może być choćby sam termin "fort", z pewnością nadużywany w polskiej literaturze dotyczącej fortyfikacji. Opracowanie wprowadza także czytelną periodyzację dziejów budowy, charakteryzując poszczególne jej etapy i ich specyfikę. Publikacja ukazuje się w pełnym kolorze, który pozwala na odpowiednie wyeksponowanie ponad 180 ilustracji, na które składają się nie tylko fotografie archiwalne i współczesne, ale także liczne mapy, rzuty sytuacyjne, schematy, rysunki techniczne a nawet modele trójwymiarowe. Na końcu ciekawe załączniki, indeks osób, wykaz tabel, charakterystyka źródeł oraz Aneks - Sylwetki osób związanych z powstaniem i budową Twierdzy Przemyśl.