Struktura rewolucji naukowych

Struktura rewolucji naukowych - T. S. Kuhn

„Struktura rewolucji naukowych” autorstwa Tomasza S. Kuhna to przełomowa praca z zakresu filozofii nauki i historii myśli naukowej, która zmieniła sposób postrzegania rozwoju nauki w XX wieku. Książka, wydana po raz pierwszy w 1962 roku, bada procesy zmiany paradygmatów naukowych – czyli fundamentalnych wzorców teorii, metod badawczych i standardów obowiązujących w danej dziedzinie nauki. Kuhn odrzuca tradycyjny, linearno-ewolucyjny obraz nauki jako stopniowego gromadzenia faktów, proponując zamiast tego model, w którym nauka rozwija się w seriach stabilnych okresów (nauk normalnych) przerywanych nagłymi, radykalnymi zmianami – rewolucjami naukowymi.

Autor rozpoczyna od analizy historycznych przykładów takich rewolucji, w tym przemian w astronomii (Ptolemeusz–Kopernik), fizyce (Newton–Einstein) czy chemii, pokazując, że naukowcy nie tylko zbierają dane, lecz także pracują w ramach przyjętego paradygmatu, który określa, co uznaje się za prawidłowe pytania, metody badań i rozwiązania problemów. Gdy zgromadzone anomalie stają się niemożliwe do wyjaśnienia w dotychczasowym paradygmacie, dochodzi do rewolucji naukowej, w wyniku której pojawia się nowy paradygmat, całkowicie zmieniający sposób postrzegania świata i prowadzenia badań.