Standardy edukacji kulturalnej

Standardy edukacji kulturalnej - Andrzej Białkowski

Edukacja i kultura to dwie strony tego samego medalu: edukacja jest subiektywną stroną kultury, a kultura obiektywną stroną edukacji. 
(Karl Ermert)

W trakcie poszukiwań definicji edukacji kulturalnej najbardziej spodobała mi się definicja dr Karla Ermerta – niemieckiego historyka, germanisty, dyrektora Federalnej Akademii Edukacji Kulturalnej, Wolfenbüttel. Oto ona:

Edukacja kulturalna oznacza edukację do uczestnictwa w kulturze. Uczestnictwo w kulturze oznacza partycypację w artystycznej i kulturalnej działalności społeczeństwa w sensie szczegółowym oraz w wytworach aktów jej życiowej działalności w sensie ogólnym.

Tak więc edukacja kulturalna oznacza zdolność do skutecznej partycypacji (erfolgreiche Teilhabe) w odnoszącej się do kultury komunikacji z pozytywnymi skutkami w społecznej partycypacji w ogóle. 

Edukacja kulturalna należy do warunków spełnionego życia w jego osobistym i społecznym wymiarze. Edukacja kulturalna jest konstytutywną częścią składową ogólnego wykształcenia.

Przyglądając się tej definicji, warto zastanowić się nad tym, czym jest kultura, a czym edukacja. 

Edukacja

(łac. educatio ‘wychowanie; wykształcenie’, od educare ‘wychowywać; kształcić’)

W najszerszym tego słowa znaczeniu jest to rozwój intelektualnych, etycznych, fizycznych i praktycznych zdolności człowieka. Celem rozwoju jest osiągnięcie przez człowieka stanu „zindywidualizowanej całości”. Z antropologicznego punktu widzenia człowiek jest nie tylko uzdolniony do edukacji, ale jej potrzebuje. W przeciwieństwie do zwierząt, człowiek nie jest skazany na instynktowne wzorce zachowań, lecz poprzez „otwartość na świat” musi się dopiero nauczyć sposobów zachowania, w sposób rozumiejący przywłaszczyć sobie świat i „wrosnąć” w daną kulturę. Edukacja nadaje kierunek podczas formowania się indywidualnej osobowości. W rezultacie, człowiek ma stać się odpowiedzialny za siebie i umieć z powodzeniem kształtować swoje życie. Mówiąc ogólnie, edukacja powinna przygotować człowieka do „skutecznego zachowania w świecie” (Saul Benjamin Robinsohn). Jest to klasyczna definicja edukacji, sformułowana przez Saula B. Robinsohna: „Edukacja jako proces, w znaczeniu subiektywnym, jest wyposażeniem do zachowania w świecie”.