Słowniczek 10000 wyrazów i przysłów cudzoziemskich 1893r

Słowniczek 10000 wyrazów i przysłów cudzoziemskich 1893r - Michał Arcta

Słownik – wydawnictwo obrazujące zasób słowny (lub jego część) języka lub porównujące różne języki pod względem leksykalnym[1]. Słownik tworzy zbiór definicji słów lub wyrażeń ułożonych i opracowanych według określonej zasady. Struktura słownika dzieli się na artykuły hasłowe ułożone w porządku alfabetycznym, rzadziej tematycznym lub gniazdowym (w oparciu o wspólne gniazda etymologiczne).

Rodzaj słownika określa zasadę budowy artykułu hasłowego i sposób uporządkowania. Pod określeniem tym rozumie się też zasób słów jakiejś osoby lub grupy społecznej[2]. Dyscypliną zajmującą się teorią i praktyką tworzenia różnego rodzaju słowników jest leksykografia[3].

Współczesne słowniki mają przeważnie charakter czysto deskryptywny, tj. opisują rzeczywistą postać języka w danym czasie[4][5]. Słowniki preskryptywne (normatywne) zaś propagują pewien sposób posługiwania się językiem, wartościując różne elementy[4]. W praktyce znaczenie normatywne przypisuje się także publikacjom nastawionym opisowo[6], a słowniki uchodzą popularnie za istotne wyznaczniki „poprawnej mowy”[7][8]. Niekiedy mówi się nie tyle o doradczej mocy słowników, ile o „dopuszczaniu” przez nie form językowych (por. ideologia atestacji słownikowej)[9], a nieuwzględnienie danego wyrazu uznaje się za sygnał jego „niepoprawności”[5]. W rzeczywistości słowniki tworzą niedoskonały opis rzeczywistości językowej, typowo skoncentrowany na dialekcie standardowym[10] i pomijający szereg aspektów zróżnicowania językowego. Ich niekompletność wynika również ze stałej zmienności mowy i niemożności pełnego udokumentowania systemów językowych[5][11].