Słowiańska melancholia - Gardeła Leszek
Pierwsza monografia przybliżająca osobę, życie i twórczość tego jednocześnie znanego i zapomnianego artysty, którego obserwacja rzeczywistości i wyobraźnia prowadziły do dawnej Słowiańszczyzny.
Stanisław Jakubowski (1885 1964), malarz, grafik, twórca exlibrisów, ilustrator, pedagog. Związany z Przemyślem, a potem z Krakowem. Artysta o wszechstronnych horyzontach i aspiracjach, badacz Słowiańszczyzny tej jemu współczesnej i dawnej, kolekcjoner i etnograf. Twórca przez lata zapomniany, którego liczne prace zalegały w muzealnych magazynach, w ostatnim czasie odkrywany na nowo, zarówno podczas tematycznych wystaw, jak i na polskim rynku sztuki.
Tak pisano o nim w roku 1930:
Pełno polskości i słowiańskości.
Nie tyle może w motywie, co w pojmowaniu, ujmowaniu, wyobraźni.
Dla p. J. świat jest pełen rodzimości wyobraźnia tworząca kategorjami swojskiemi
wszędzie mu każe spostrzegać właściwości swojskie.
Stanisław Jakubowski jest [] jednym z najwyższych grafików.
Umiejętność pierwszorzędna, artyzm ujmujący, inwencja i wizji i techniki
są temi cechami, które umożliwiają dokonanie dzieł i tak technicznie trudnych i tak wielostronnych
i tak z głębi wypodzianych a estetycznie owładających widza nieodpornie
Bronisław Olszewski,. 1930. Z wystawy. Wystawa grafiki St. Jakubowskiego.
Leszek Gardeła (1984), doktor habilitowany archeologii, jeden z wiodących specjalistów w zakresie studiów nad wczesnośredniowieczną Słowiańszczyzną i Skandynawią. Kierownik i uczestnik licznych projektów naukowych w Danii, Islandii, Niemczech, Norwegii, Polsce, Wielkiej Brytanii i na Wyspie Man oraz autor siedmiu monografii i blisko 200 artykułów. Od 20 lat kolekcjonuje prace Stanisława Jakubowskiego oraz innych artystów polskich, którym bliska była dawna Słowiańszczyzna.
Autor dzieli się z czytelnikami swoją pasją, badawczą i kolekcjonerską, oraz fascynacją łączącą go z bohaterem książki dawną Słowiańszczyzną. Prowadzi nas przez własne poszukiwania prac artysty i zawartych w nich sensów. Odsłania drogę do niełatwych do odnalezienia źródeł świadczących o jego życiu i działalności, której finał znajduje w domu Rodziny Stanisława Jakubowskiego.
