Przestrzeń

Przestrzeń - Aleksandra Wójtowicz

Tytułowa przestrzeń Oziminy w książce odnosi się do trzech sposobów rozumienia spacjalności: warszawskiego kontekstu przestrzennego z czasów powieści, przestrzeni wykreowanej w dziele oraz przestrzeni kompozycji. Autorka dostrzega w schemacie powieści elementy założeń gatunkowych utworu muzycznego i wskazuje na znaczenie ewolucji tekstu publikowanego w kolejnych edycjach. Proponowane przez nią podejście opiera się na korzystaniu zarówno z tradycyjnych ujęć, jak i nowych propozycji badawczych, a także na połączeniu warsztatu edytora naukowego z pracami interpretatora. Z recenzji prof. dr hab. Marii Olszewskiej Aleksandra Wójtowicz podjęła się rzeczy ważnej i jednocześnie trudnej. Podstawą do analizy uczyniła powieść Wacława Berenta Ozimina. Nie oznacza to jednak, że swe rozważania zawęziła tyko do jednego tekstu pisarza. […] Wójtowicz wykorzystała nie tylko dobrą znajomość wszystkich powieści pisarza, ale także jego esejów, listów, mów, wstępów i przekładów jego autorstwa. Różne utwory Berenta przywoływane są ze względu na podejmowane w niej zagadnienia. Autorka zwróciła uwagę także uwagę na fragmenty rękopisu Próchna i cyklu Róże. Interesował ją bowiem warsztat pisarza oraz znaczenie fizycznego kształtu jego dzieł. Praca nie ma więc charakteru przyczynkarskiego, tylko zbliża się do ujęć syntetycznych. Wnioski na temat zamysłu i strategii narracyjnych dotyczą właściwie całej twórczości Berenta, umieszczonej w szerszym kontekście modernizmu polskiego.[…] Takie rzetelne, wiarygodne i syntetyczne opracowanie Oziminy wydaje się niezbędne w pracy dydaktycznej. Z recenzji dr hab. Hanny Ratusznej, prof. UMK Twórczość autora Oziminy zajmuje ważne miejsce w dyskursie historycznoliterackim, jest źródłem wiedzy o technikach narracyjnych, horyzontach rozwoju „nowoczesnej literatury”. Analiza przestrzeni w powieści Berenta, próba ponownego odczytania utworu jest więc ważnym wyzwaniem badawczym. […] Autorka zastanawia się nad przyszłością badań humanistycznych (m.in. nad znaczeniem metod połączenia edytorstwa naukowego, geokrytyki i badań filologicznych). Słusznie wskazuje na znaczącą rolę interdyscyplinarnych badań literaturoznawczych oraz potrzebę redefiniowania istniejących rozpoznań badawczych. Praca jest interesującym przykładem realizacji przyjętych założeń, wykorzystania metod różnych dyscyplin naukowych. [....] Zawarte w pracy rozstrzygnięcia stanowią cenny wkład w badania nad twórczością Berenta, są także ważne dla badań edytorskich i tekstologicznych.