Przemoc i poznanie

Przemoc i poznanie - Andrzej Zybertowicz

Nigdy nie poznajemy świata jaki jest sam w sobie. Poznajemy świat, który jest kulturowo społecznie - w tym poznawczo - wytwarzany. Wiedzy pojęciowej nie można wypreparować z uwikłań historycznych. Poznanie pojęciowe, jako zjawisko nieodwołalnie kulturowo, podlega oddziaływaniu wielu czynników społecznych - wśród nich znajdujemy przemoc. Czy przemoc wobec wiedzy jest czymś prawidłowym czy klasycznym ? Czy poznanie pojęciowe - jako sposób odnoszenia się ludzi do świata swych doświadczeń - w ogóle mogłaby zaistnieć bez praktyki przemocy. Jeśli nie tylko wiedza, ale i jej przedmiot jest społecznym konstruktem, to czy posługując się przemocą można narzucić zbiorowościom ludzkim dowolną wiedzę i dowolny świat. Czy bez odwołania się do przemocy można prowadzić badania społeczne, dające rezultaty równie "solidne" co ustalenia przyrodoznawstwa?