Przedwiośnie 1925 r.

Przedwiośnie 1925 r. - Stefan Żeromski

Głównym bohaterem Przedwiośnia Stefana Żeromskiego jest Cezary Baryka – młodzieniec, którego rodzice zaraz po ślubie wyjechali z Polski do Baku, gdzie ojciec Cezarego pracował jako urzędnik. Wiedli tam dostatnie życie aż do wybuchu wojny i powołania Seweryna Baryki do rosyjskiej armii. Przed wyjazdem, przezorny Seweryn wraz z Jadwigą – matką Cezarego, ukryli w piwnicy domu pieniądze i kosztowności, które miały stanowić zabezpieczenie dla nastoletniego Cezarego Baryki. Po wyjeździe ojca na wojnę Cezary przestaje słuchać swojej matki, rzuca szkołę i chłonie jak gąbka bolszewicką, rewolucyjną propagandę. Nie zauważa cierpienia schorowanej matki, która nie tylko tęskni za mężem, ale także za ojczyzną i miejscami rodzinnych stron. Jadwiga drży o bezpieczeństwo syna i potajemnie zakopuje część piwnicznego skarbu pod murami miasta. Kosztowności wymienia u tatarów na odrobinę jedzenia dla ukochanego Cezarego, taszcząc ciężary przez długą drogę i podupadając coraz bardziej na zdrowiu. Sama niedojada i słabnie. Cezary Baryka nie widzi niedoli matki i oddany jest bolszewikom. Oddaje skarb zakopany w piwnicy, nie orientując się, że czegoś brakuje.