Pisma Platona, 1923 r.

Pisma Platona, 1923 r. - Platon

Protagoras;– dzieło;filozoficzne;Platona, należące do tak zwanych;dialogów;wczesnych, opatrzone podtytułem: „Sofiści; dialog prowadzący.” Zasadniczą problematyką dzieła jest;cnota;i kwestia jej ewentualnej nauki. Pierwsze tłumaczenie „Protagorasa” na;język polskiopublikowane zostało w;1881;roku. Z 1923 roku pochodzi popularny przekład;Władysława Witwickiego. W dialogu biorą udział Sokrates oraz sofista;Protagoras, urodzony około;486;roku przed Chrystusem. Protagoras przebywał w;Atenach;dwukrotnie, to jest około;444;roku przed Chrystusem i około;432;roku przed Chrystusem. Historycy wskazują drugą z powyższych dat jako datę rozmowy, która opisana została w dialogu (jeśli rzeczywiście miała ona miejsce). Protagoras jest uznanym sofistą, który jeździ po kraju i naucza, a za nauki pobiera opłaty. Głównym przedmiotem dyskusji między Sokratesem a Protagorasem jest pytanie: czy cnoty można nauczyć? (czyli: czy to, co robi Protagoras ma w ogóle sens?) Sokrates twierdzi, że nie. Między dwoma mędrcami dochodzi w pewnym momencie rozmowy o cnocie (i jej częściach składowych) do sporu co do sposobu prowadzenia dysputy. Sokrates bowiem woli metodę;indukcji, w której czuje się najlepiej (i z której słynie): krótkich (swoich) pytań i zwięzłych (rozmówcy) odpowiedzi. Protagoras natomiast woli wygłaszać dłuższe przemówienia, w których może pomóc sobie zabiegami retorycznymi udowodnić swoje tezy. Spór doprowadza do tego, że Sokrates chce przerwać rozmowę (zasłaniając się swoją nieumiejętnością w nadążaniu za długimi wywodami Protagorasa). Na prośbę słuchaczy obydwaj zgadzają się jednak kontynuować rozmowę, wypracowując coś w rodzaju pośredniego sposobu dyskutowania.