Perły architektury w Polsce

Perły architektury w Polsce - K. Czapliński

Album Perły architektury w Polsce, jak sznur pereł, zawiera te największe i te całkiem drobne. Autor spośród dawnych budowli, znajdujących się obecnie na terenie Polski, wybrał te, które uznał za najpiękniejsze. Wznoszone przez miejscowych twórców i przez przybyszy, w czasach, gdy czuli się oni bardziej rzemieślnikami lub artystami niż Polakami, Włochami czy Niemcami, i gdy ziemia, na której powstawały owe budowle, wielokrotnie zmieniała przynależność państwową. Ileż bowiem razy zmieniały się granice Polski! Ile wojsk przemaszerowało przez nasze ziemie! Ile zostało autentycznej zabytkowej materii? Zniszczone w dawnych czasach przez pożary lub wojny obiekty odbudowywano niekiedy w pierwotnym kształcie, często jednak według nowej mody. Poniósłszy ogromne straty w wyniku wojen ubiegłego stulecia, zarówno w postaci zniszczeń materialnych, jak i w sferze duchowej, starając się ratować to, co ocalało, osiągnęliśmy mistrzostwo w renowacji zabytków i odtwarzaniu dawnych form budynków. Dlatego w albumie zobaczymy autentyczne stare mury, obrosłe patyną wieków, obtłuczone tu i ówdzie, ale także na nowo podniesione z gruzów, odtworzone z pietyzmem i znajomością rzeczy, według dawnych wizerunków i pomiarów. Wiele też zabytkowych obiektów, wcale nie zburzonych, zajaśniało nowym blaskiem po troskliwych zabiegach konserwatorskich. Autor albumu wybrał te obiekty, które jemu są bliskie, z nadzieją, że zachwycą również innych. Są to zarówno zabytki cieszące się ogólnym zainteresowaniem, jak i te mniej znane, które przyciągnęły uwagę artysty fotografika, bo mają w sobie jakiś szczególny urok lub zachwyciły go mistrzostwem wykonania detalu, grą światła, przestrzeni, barwą, kompozycją brył. Warto wiedzieć coś więcej na temat oglądanego obiektu, aby go lepiej poznać, wyobrazić sobie, jak powstawał, poznać jego losy na przestrzeni wieków... Dlatego album uzupełniają krótkie teksty, dotyczące historii budowli lub zespołów, niekiedy duchaczasów, w jakich powstawało dzieło. Krótkie, by nie rywalizowały z pięknymi zdjęciami-obrazami, które niechaj będą przewodnikiem po naszej ziemi.