Pajzderski Nikodem - Poznań, 1922 r.

Pajzderski Nikodem - Poznań, 1922 r. - Nikodem Pajzderski

Nikodem Pajzderski (ur. 15 września 1882 w Łęgu koło Śremu, zm. 6 stycznia 1940 w Poznaniu) – polski historyk sztuki, mediewista, konserwator i badacz zabytków, muzealnik; brat Sylwestra. Uczęszczał do gimnazjum w Śremie, które opuścił przedwcześnie w 1900, w związku z szykanami Procesu Toruńskiego. W latach 1901 – 1903 studiował na Wydziale Architektury Politechniki w Charlottenburgu, później na Uniwersytecie Jagiellońskim. Doktorat uzyskał w 1909. W latach 1909 – 1911 podróżował po Europie, zwiedzając zabytki i zapoznając się z lokalną sztuką krajów takich, jak Francja, Włochy, Austria i Niemcy. W 1912 został kustoszem Muzeum Czartoryskich na Zamku w Gołuchowie. W 1914 pracował w Centralnym Komitecie Opieki nad Zabytkami w Wiedniu, gdzie poświęcał czas głównie Małopolsce. W czasie I wojny światowej przeniósł się do Poznania, z którym związał się aż do tragicznej śmierci. Był członkiem Towarzystwa Przyjaciół Sztuk Pięknych, opracowywał liczne publikacje naukowe, kierował powojenną rewindykacją zbiorów. W 1919 został Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków w Poznaniu, a od 1922, także na Pomorze. Należał do Komitetu Konserwatorskiego Gmachów Państwowych. Był jednym z członków-założycieli Towarzystwa Miłośników Miasta Poznania. Ważnym etapem w działalności Pajzderskiego był okres PeWuKi. W latach 1928 – 1929 współorganizował dział sztuki na Wystawie. W 1933 został dyrektorem Muzeum Wielkopolskiego w Poznaniu. W październiku 1939 aresztowany przez nazistów, został zamordowany w miejscu kaźni Wielkopolan – Forcie VII. ! Uwagi: Brzegi stron lekko zakurzone i pożółkłe. Oprawa zabrudzona i wytarta na krawędziach. Druk zachowany w dobrym stanie. Blok książki spójny. Strony lekko pożółkłe i poplamione.