Odpowiedzialność rodzicielka jako wartość. Teoria i praktyka

Odpowiedzialność rodzicielka jako wartość. Teoria i praktyka - Urszula B. Kazubowska

Współczesna pedagogika odchodząc od „urabiania", stereotypizacji oraz dyrektywnego kształcenia i bezdusznego wychowania zmierza do kształtowania dziecka według przyjętego ideału z jego aktywnym udziałem. Akcentuje wychowanie konkretnej osoby z całym bogactwem odczuwanych przezeń potrzeb, aspiracji, zainteresowań czy też poszanowaniem jej wolności i godności. Tak rozumiane wychowanie ma służyć człowiekowi pojmowanemu w sposób wielowymiarowy i podmiotowy. Podstawą podmiotowego wychowania jest uznanie praw dziecka jako autonomicznej osoby, obdarzonej wolnością, świadomością, aktywnym percepowaniem otaczającego świata oraz odpowiedzialnością za swoje czyny. Osoba postrzegana jako wartość szczególna, naczelna, autonomiczna, a jednocześnie wpisana immanentnie w pewne struktury, zdolna jest do tworzenia siebie, budowania swojej osobowości oraz kreowania tożsamości zbiorowej. Dziecko osiąga dojrzałość dzięki innym osobom, głównie rodzicom jako pierwotnym i będącym na stałym „etacie" wychowawcom. To za ich przyczyną i razem z nimi dziecko współuczestniczy w rodzinnym procesie stawania się kimś jedynym w swoim rodzaju, a także pomaga rodzicom w budowaniu ich tożsamości. Tak postrzegane wychowanie w perspektywie dialogu to spotkanie dwóch podmiotów JA - TY, jako równorzędnych partnerów, którzy wzajemnie na siebie oddziałują i uczą się od siebie. Taki dialog przybiera nie tylko formę rozmowy, ale również słuchania, empatii, doświadczania i przeżywania wszystkiego co stanowi treść życia drugiego człowieka. Jest to również sztuka bycia i przetrwania z innymi, z jednoczesnym ustawicznym dążeniem człowieka do indywidualizacji i „rozsądnej alienacji".