O Litewskich i Polskich prawach Tom I-II, reprint 1800-1801

O Litewskich i Polskich prawach Tom I-II, reprint 1800-1801 - Czacki Tadeusz

Tom I-328s., 1800r., Tom II-292s., 1801r.

CZACKI Tadeusz (1765-1813), historyk, organizator szkolnictwa, działacz gospodarczy, bibliofil, założyciel Liceum Krzemienieckiego i Biblioteki Poryckiej, współzałożyciel Towarzystwa Warszawskiego Przyjaciół Nauk. Ur. się 28 VIII w Porycku na Wołyniu jako syn Feliksa (Szczęsnego), podczaszego kor., i Katarzyny z Małachowskich. Kształcił się w domu rodzinnym pod kierunkiem jezuity Faustyna Grodzickiego. W latach 1768-74 przebywał w Gdańsku wraz ze stryjem Franciszkiem Czackim (1728-1787); mieszkał wtedy przy ul. św. Ducha. W 1784-6 pracował w Komisji Skarbowej, a w latach 1786-92 w Komisji Skarbu Koronnego. Był inicjatorem sporzšdzenia mapy hydrograficznej Polski i Litwy, którš wykonał por. J. Mahler, jego współpracownik. W 1790 jako komisarz Komisji Skarbu Koronego brał udział w obradach nad traktatem handlowym z Prusami. W opublikowanym w 1790 roku dziełku Reffleksye nad uszkodzeniem dla krajów polskich wynikającym z zaniedbywania handlu, pochodzącego z mniej ważenia, porzuconej nad Gdańskiem opieki wskazywał na pożytki płynące z utrzymania Gdańska przy Polsce (t.r. ukazał się w Warszawie przekład na jęz. niem.) W rękopiśmiennej pracy z 1792 r. Uwagi o handlu z Anglią, Portą Ottomańską i innymi narodami Czacki przedstawił znaczenie Gdańska dla handlu Anglii z Polską. W swej najważniejszej pracy O litewskich i polskich prawach (t. I-II 1800-1) wykorzystał zbiory archiwum m. Gdańska i wiele dzieł gdańskich uczonych oraz prac o Gdańsku, przez co zawarł w niej wiele Ÿródłowych informacji dotyczących Gdańska i Pomorza, np. w tomie I omówił prawo składu dla Gdańska, w tomie II umieścił tabl. ilustrującą eksport zboża przez Gdańsk. W załączonym tu atlasie numizmatycznym zamieścił wizerunki wielu gdańskich, elbląskich i toruńskich monet; była to pierwsza polska praca numizmatyczna obejmująca całość naszej numizmatyki.