Nowe Ateny

Nowe Ateny - Benedykt Chmielowski

Reprint książki z 1755 r. Nowe Ateny albo akademia wszelkiey scyencyi pełna, na różne tytuły. Ze wstępu Jana Józefa Lipskiego: "Ksiądz kanonik Benedykt Chmielowski (1700-1763) nie cieszy się dobrą opinią u historyków literatury i kultury polskiej, a jego czterotomowa encyklopedia (1745-1756) "Nowe Ateny" nie zbierała dotychczas żadnych komplementów. Ignacy Chrzanowski (na cytowanym tu jego dziele wychowało się z pięćdziesiąt roczników gimnazjalistów i studentów) pisze w "Historii literatury niepodległej Polski" : " A tak pod każdym względem "Nowe Ateny" Chmielowskiego są książką wysoce znamienną, dają bowiem wyborne pojęcie o upadku zarówno zdrowej myśli, jak poczucia piękna" ; Julian Krzyżanowski nazywa "Nowe Ateny" w Historii literatury polskiej od średniowiecza do XIX wieku "typowym okazem grafomanii naukowej" i "potwornymi płodami" ; w Wielkiej encyklopedii ilustrowanej (PWN) czytamy o "osławionej encyklopedii Nowe Ateny, pisanej ozdobnym, pełnym makaronizmów językiem, ośmieszonej już przez T. K. Węgierskiego , a potem przez innych krytyków, jako dzieło kompilacyjne i pseudonaukowe, stanowiące jeden z przekładów upadku kultury polskiej w czasach saskich"."