Leśmian, Leśmian

Leśmian, Leśmian - Adam Wiesław Kulik (opr.)

Jak wiadomo, twórczość Bolesława Leśmiana uznanie czytelników — zwykłych i profesjonalnych — zdobywała sobie bardzo powoli. Zanim krytyka uznała autora Łąki za jednego z najwybitniejszych polskich poetów XX wieku, przez lata z racji daty urodzin, późnego debiutu i powierzchownie ocenianej stylistyki, a pewnie także animozji na tle osobistym i „narodowościowym”, Leśmiana postponowano. Pozycja poety poprawiła się po przyjęciu go do Polskiej Akademii Literatury (nie znalazł się jednak w pierwszym zestawie nominatów, został dokoptowany) w roku 1933, zatem cztery lata przed śmiercią. Tak naprawdę umocniły go na parnasie dopiero odczytania odwilżowe i poodwilżowe: Michała Głowińskiego, Zygmunta Kubiaka, Jerzego Kwiatkowskiego, Jacka Trznadla, i trochę późniejsze: Artura Sandauera i Kazimierza Wyki (trzeba jednak zaznaczyć, że obaj krytycy zajmowali się Leśmianem już wcześniej, tuż po wojnie), a także wypowiedzi Juliana Przybosia i Mieczysława Jastruna. Ten ostatni szkicem z 1960 roku ogłosił „Zmartwychwstanie Leśmiana”. Docenieniu twórczości poety po roku 1956 towarzyszyły nie tylko reedycje (Poezje zebrane, 1957) i pierwsze wydania jego dzieł (Klechdy polskie, Londyn 1956, Warszawa 1958), lecz także zainteresowanie jego biografią. To właśnie wówczas Jacek Trznadel opublikował Z pism Bolesława Leśmiana: Utwory rozproszone. Listy (1962). Wtedy też ukazały się liczne szkice wspomnieniowe ibiograficzne na czele z opracowanymi przez Zdzisława Jastrzębskiego wieloautorskimi Wspomnieniami o Bolesławie Leśmianie (1966), wśród których znalazły się m.in. wypowiedzi córki poety — Marii Ludwiki Mazurowej, kuzyna — Jana Lesmana, któremu Leśmian wymyślił pseudonim „Brzechwa” (argumentując, że „nie powinno być dwóch poetów o tym samym nazwisku. — Pomyśl — mówił — jakie to piękne: opierzona część Ewa Rajewska „Taki nieciekawy człowiek...”. Wokół biografii Bolesława Leśmiana Poznańskie Studia Polonistyczne Seria Literacka 16 (36) 142 Ewa Rajewska strzały”1), przyjaciela z hrubieszowskiej palestry — Zygfryda Krauzego czy Juliana Tuwima. Druga fala zainteresowania biografią Leśmiana — poety osobnego, prowincjusza z Warszawy, mizantropa o bujnym życiu towarzyskim — kulminowała na początku XXI wieku, kiedy swoje książki biograficzne wydali trzej wybitni leśmianolodzy: Piotr Łopuszański, Jarosław Marek Rymkiewicz iAdam Wiesław Kulik.