Konstytucje Zakonu Św Pawła I go Pustelnika 1930r. - Praca Zbiorowa
Początek i rozwój Zakonu św. Pawła Pierwszego Pustelnika, zwanego dziś Zakonem Paulinów, jest ściśle związany z ziemią węgierską. W królestwie św. Stefana nie tylko powstał nasz Zakon, ukształtował swoją strukturę ideową i prawną, ale zaraz w pierwszym okresie swych dziejów doszedł do niezwykłego rozwoju i świetności. Źródła historyczne łączą pierwszą fundację klasztoru z osobą Bartłomieja, biskupa Pécs, który wizytując swoją diecezję, napotkał licznie żyjących pustelników. Będąc benedyktynem, członkiem słynnego opactwa w Cluny, przejęty dążnościami reformistycznymi, zapragnął zorganizować wzorowy klasztor pustelników. Istotnie, dało mu się zgromadzić ich w jedną wspólnotę, dla której wybudował konwent i kościół pod wezwaniem św. Jakuba na górze Patacs (1225 r.), przeznaczając zarazem dla niej pierwszą Regułę życia klasztornego. Niemal równocześnie Euzebiusz, kanonik kapituły katedralnej w Ostrzyhomiu, podobnie jak biskup Bartłomiej, zainteresował się faktem i rozwojem eremityzmu naddunajskiego. Nie tylko nawiązał kontakt z pustelnikami, wspierając ich materialnie i duchowo, ale sam zapragnął tego rodzaju życia. Za zgodą metropolity ostrzyhomskiego poświęcił się z kilku towarzyszami życiu pustelniczemu, by w całkowitym oddaniu się Bogu dążyć do doskonałości. Pod wpływem jednak osobistych doświadczeń i przeżyć mistycznych zrozumiał potrzebę zebrania w jedno rozproszonych po lasach i grotach skalnych pustelników.
Postanowił zbudować dla nich na górze Pilis klasztor z kościołem Św. Krzyża. Od tytułu świątyni nazywano tych pierwszych, zorganizowanych we wspólnotę zakonników pustelnikami Św. Krzyża. Euzebiusz, podobnie jak jego współcześni, był gorliwym czcicielem Matki Bożej, szczególnej Patronki Węgier, toteż obok pięknego ołtarza ku czci Krzyża Św. ufundował drugi ołtarz poświęcony Bożej Rodzicielce. Pustelnicy darzyli wyjątkowym kultem św. Pawła Pierwszego Pustelnika z Teb, dlatego wybrali tego świętego na głównego Patrona nowej rodziny zakonnej. Euzebiusz, gdy się dowiedział o powstałej wcześniej wspólnocie w Patacs, nawiązał łączność z klasztorem św. Jakuba, gdzie po śmierci biskupa Bartłomieja obowiązki przełożonego pełnił brat Antoni. Z chwilą, gdy Euzebiusz przyjął za swoją regułę zakonników z Patacs, nastąpiła unia między obu wspólnotami pod rządami Euzebiusza wybranego na prowincjała. Nowo utworzona społeczność zakonna od 1263 r. przyjęła wspólną nazwę: „Braci św. Pawła Pierwszego Pustelnika”. W 1262 r. Euzebiusz udaje się do Rzymu, gdzie w tym czasie przebywał na dworze papieskim św. Tomasz z Akwinu. Dzięki protekcji św. Doktora, cieszącego się wielkim autorytetem, uzyskał audiencję u papieża Urbana IV, któremu przedłożył prośbę o zatwierdzenie nowego Zakonu i nadanie mu reguły św. Augustyna. Tradycja zakonna mocno utrwaliła ten fakt, że „błogosławiony Ojciec Euzebiusz gorliwie zabiega ł w Rzymie, by nadać naszym ustawom potrzebną stałość, oraz by dla zakonnej wspólnoty świeżo przez siebie zorganizowanej otrzymać od Stolicy Świętej regułę św. Augustyna i zatwierdzenie, w czym był mu wielką pomocą św. Tomasz z Akwinu” (por. Wstęp do Konstytucji XVII w.). Papież Urban IV przychylnie ustosunkował się do przedłożonej prośby, polecił jednak zbadać, czy nowy Zakon posiada wystarczające uposażenie. Ta audiencja Euzebiusza miała ogromne znaczenie dla egzystencji Zakonu. Jakkolwiek bowiem na ostateczne zatwierdzenie papieskie trzeba było jeszcze poczekać, to jednak powstanie Zakonu przez formalne powiadomienie Stolicy Apostolskiej stało się faktem. Papież Urban IV oficjalnym pismem upoważnił biskupa Pawła, ordynariusza Veszprém do zbadania stanu majątkowego klasztorów paulińskich. Chodziło o to, czy posiadają one wystarczające uposażenie.
