Konfederacja barska, Tom I-II

Konfederacja barska, Tom I-II - Władysław Konopczyński

Konfederacja barska (1768—1772) była zbrojnym związkiem szlachty utworzonym w Barze na Podolu pod hasłem obrony wiary i wolności. Szlachta walczyła przeciw reformom Augusta Poniatowskiego i mieszaniu się Rosji w sprawy wewnętrzne Polski. Za cel postawiła sobie obalenie króla i wprowadzenie na tron Wettynów. Konfederacja barska należy do bardzo kontrowersyjnych wydarzeń w historii Polski. Była nazbyt idealizowana — np. przez romantyzm podkreślający jej zasługi patriotyczne i wystąpienia antyrosyjskie lub przeciwnie — potępiana, np. przez pozytywizm za brak tolerancji religijnej i ograniczenie się do ideologii szlacheckiej (zaściankowość). Romantycy ustalili kanon literatury barskiej, wybierając utwory z obfitej politycznej poezji okolicznościowej, liryki pieśniowej — zwłaszcza religijno–patriotycznej — tego masowego ruchu szlacheckiego. Władysław Konopczyński, pseud. Dantyszek, Korzonek (ur. 26 listopada 1880 w Warszawie, zm. 12 lipca 1952 w Młynniku koło Ojcowa) – historyk polski, profesor Uniwersytetu Jagiellońskiego, członek Towarzystwa Naukowego Warszawskiego i Polskiej Akademii Umiejętności, współtwórca i pierwszy redaktor naczelny Polskiego Słownika Biograficznego, erudyta i poliglota (14 języków), poseł na Sejm I kadencji w II RP. Zainteresowania naukowe Władysława Konopczyńskiego obejmowały historię Polski XVII i XVIII wieku, historię państwa i prawa polskiego, historię parlamentaryzmu europejskiego, edytorstwo i biografistykę. Jest uważany za współtwórcę (obok Wacława Sobieskiego) tzw. nowej historycznej szkoły krakowskiej. Prowadził wieloletnie badania archiwalne (w Wiedniu, Dreźnie, Paryżu, Londynie, Kopenhadze, Berlinie), gromadząc liczne materiały do dziejów politycznych Polski w połowie XVIII wieku. Badał genezę i znaczenie konfederacji barskiej. Zainicjował prace nad utworzeniem polskiego ośrodka dokumentacyjno-informacyjnego. Przygotował do wydania m.in. Dyaryusze sejmowe z wieku XVIII (1911–1937, 3 tomy), Pamiętniki Stanisława Augusta Poniatowskiego (1915, ze Stanisławem Ptaszyckim), Materiały do dziejów wojny konfederackiej 1768–1774 r. (1931), Reforma elekcji czy naprawa Rzeczypospolitej (1949, wybór tekstów politycznych z XVIII wieku). Współpracował z Wielką Encyklopedią Powszechną Ilustrowaną (1902–1914), "Biblioteką Warszawską", "Gazetą Polską", "Kwartalnikiem Historycznym", "Przeglądem Historycznym", "Przeglądem Polskim". T.I - 438 str. T.II - 982 str.