I ciągle widzę ich twarze

I ciągle widzę ich twarze - Majewski Lech(opr.)

„I CIĄGLE WIDZĘ ICH TWARZE…” podróżująca wystawa fotografii Żydów polskich 18 kwietnia 1996 roku wystawa „I ciągle widzę ich twarze…” miała swoją premierę w warszawskiej Zachęcie. Od tego czasu niezwykła ekspozycja przygotowana przez Fundację Shalom podróżuje po świecie. Kiedy w 1994 roku Gołda Tencer, Dyrektor Generalny Fundacji, zaapelowała o nadsyłanie zdjęć Żydów polskich, nie spodziewała się tak licznego odzewu. Z wielkich miast, małych miasteczek i wsi, często pożółkłe, z zagiętymi rogami, przechowywane na strychach i wydobyte ukradkiem spod gruzów, spływały setki starych fotografii. Nazywała się Taube albo Tauber, a może Tauberg. Nazwisko zapamiętałem z opowiadań matki. – pisał w liście mieszkaniec Lublina. Na pierwszym planie sepiowej fotografii stoi młoda uśmiechnięta kobieta. Przytula zawinięte w chustę, śpiące niemowlę; za rękę trzyma małą dziewczynkę w białej sukience i koralach. Towarzyszy jej jeszcze czworo skromnie ubranych, trochę starszych dzieci. Rodzina pozuje na tle domu. Zdjęcie zrobił zapewne, wkrótce po narodzeniu najmłodszego potomka (między 1934 a 1937 r.), szczęśliwy ojciec rodziny. Nie wiadomo, co się później z nimi stało… W 50 lat po Holokauście, dzięki zaangażowaniu polskich rodzin i Żydów udało się przywrócić pamięć o nieobecnych. Spośród ponad 9000 zdjęć, wybrano kilkaset, które złożyły się na wystawę „I ciągle widzę ich twarze…” Od tego czasu ekspozycja podróżuje po całym świecie. Była prezentowana w blisko 50 muzeach, m.in. w Los Angeles, Meksyku, Jerozolimie, San Jose, St. Petersburgu, Hamburgu, Paryżu, Londynie, Madrycie, Wilnie, Buenos Aires, Porto, Grenoble, Lyonie i Toronto. Wszędzie odbierana równie ciepło, przywraca zapomniany świat i historię Żydów polskich. O jej randze może świadczyć fakt, że entuzjastyczne recenzje nowojorskiej edycji dwukrotnie zamieścił „The New York Times”, a czas trwania wystawy został wydłużony aż sześciokrotnie (zamiast miesiąca ekspozycja była prezentowana przez pół roku). Wystawa jest wyjątkowa także poprzez swój uniwersalizm. Fotografie Żydów polskich są chętnie oglądane nie tylko przez osoby odwiedzające muzea europejskich stolic, ale również mieszkańców niewielkich miejscowości takich jak Tykocin czy Szamotuły. Dzieje się tak dlatego, że wszyscy ciągle widzimy Ich twarze i ciągle słyszymy Ich głosy….