Histoire de la Langue et de la Litterature francaise 8 Tomów 1899r - L. Petit De Julleville
Tom I - 1896r., 408 str.
Tom II - 1896r., 559 str.
Tom III - 1897r., 863 str.
Tom IV - 1897r., 798 str.
Tom V - 1898r., 822 str.
Tom VI - 1898r., 900 str.
Tom VII - 1899r., 873 str.
Tom VIII - 1899r.,928 str.
Literatura francuska – ogół dzieł literackich stworzonych we Francji, przez autorów francuskiego pochodzenia lub twórców innych narodowości posługujących się językiem francuskim. Historia literatury francuskiej rozpoczyna się w starofrancuskim średniowieczu i trwa do współczesności. Jest to jedna z najbogatszych literatur na świecie.
Najstarszym znanym współcześnie tekstem napisanym w języku starofrancuskim jest jedna z przysiąg strasburskich (842). Pierwszy zachowany tekstem literackim w tym języku to Sekwencja o świętej Eulalii (przypuszczalnie powstały pomiędzy rokiem 881 a 882). Jest to licząca 29 linijek adaptacja hymnu Prudencjusza ze zbioru Liber Peristephanon (utwór III)[1].
Pierwsze powszechnie znane utwory literatury francuskiej pochodzą z XI wieku. Chansons de geste (pol. pieśni o czynach) to długie poematy przeznaczone do publicznego śpiewania. W podniosły sposób opisują czyny wojenne, szczególną uwagę przywiązując do etosu rycerskiego. W przypadku chansons de geste materią literacką są tak fakty historyczne, jak i legendy. Najstarszym i najbardziej znanym utworem tego typu jest Pieśń o Rolandzie (rękopis z 1170 r.).
Literaturę dworską stanowią utwory dwunastowieczne. Tematem przewodnim jest miłość dworska. Jest ona idealizowana, jednak bardzo często jej specyfiką jest również to, że jest nieszczęśliwa. Korzenie literatury dworskiej sięgają starożytności. Inspirowana jest ona również legendami celtyckimi. Wyraźne są wpływy wschodnie, wynikające z udziału Francuzów w licznych krucjatach. Przykładowym dziełem z tego okresu jest legenda o Tristanie i Izoldzie, która opowiada o miłości kończącej się śmiercią kochanków. Poematy śpiewali trubadurzy i truwerzy na dworach książęcych. Pierwszym autorem francuskich romansów rycerskich jest Chrétien de Troyes (ok. 1135-ok. 1190)[2]. Jego dzieła – Érec et Énide, Cligès, Lancelot, Yvain oraz niedokończony Perceval – są klasycznymi przykładami tego gatunku literackiego.
Pochodzący z początku XIII wieku poemat Powieść o Róży jest jednym z ostatnich tekstów poświęconych miłości dworskiej (amour courtois). Utwór ma dwóch autorów. Tworzenie poematu rozpoczął Guillaume de Lorris, a jego ciąg dalszy napisał Jean de Meung.
W tym samym czasie powstała anonimowa Powieść o Lisie, będąca zbiorem opowieści o rozumnych zwierzętach. Jej bohaterowie to, między innymi, lis Renart, niedźwiedź Bury, wilk Ysengrin, kogut Chantecler czy kot Tybert[3]. Postaci te to kreacje odzwierciedlające ludzkie cechy: nieuczciwość, naiwność oraz spryt. Utwór piętnuje wartości feudalne i moralność dworską.
Paryski poeta XIII wieku, Rutebeuf, w swoich utworach słabość ludzką i biedę kontrastował z wartościami dworskimi.
Pierwsze francuskojęzyczne kroniki pochodzą z XII wieku i są opowieściami z krucjat. Celem niektórych z nich, jak na przykład tych opisujących życie Ludwika IX (kronika autorstwa Jeana de Joinville), jest nauczanie o moralności oraz idealizacja wypraw krzyżowych. Jean Froissart (1337–1405) w dwóch tomach Chroniques opisuje dzieje wojny stuletniej. Postać poety Eustache Deschamps ukazuje mentalność ludzi żyjących w tym okresie.
François Villon tworzył już po zakończeniu wojny stuletniej. Jego utwory ukazują zamęt i przemoc, jakich świadkami jest epoka, w której przyszło mu żyć. Autor jest kontestatorem tych zjawisk.
Teatr religijny rozwija się przez całą epokę średniowiecza. Wystawiane są misteria z okazji świąt religijnych (takich, jak Boże Narodzenie, Wielkanoc czy Wniebowstąpienie). W przeciwieństwie do literatury teatr skierowany jest do szerokiej publiki. W XV wieku narodził się we Francji nowy typ teatru – komiczny zwany farsowym, który został ostro skrytykowany przez Kościół.
