Dzieje Narodu Polskiego, Tom I, 1835 r.

Dzieje Narodu Polskiego, Tom I, 1835 r. - Jerzy Samuel Bandtkie

Jerzy Samuel Bandtkie inna forma nazwiska: Bandtke, ps. i krypt.: B., Bezimienny z Wrocławia, Briefträger Hess, G. S. B., Georg Hess listonosz (ur. 24 listopada 1768 w Lublinie, zm. 11 czerwca 1835 w Krakowie) – polski bibliotekarz i bibliograf, filolog, historyk językoznawstwa i drukarstwa, językoznawca, leksykograf i edytor.

Urodził się w rodzinie luterańskiej, jako syn Jana Samuela (kupca pochodzenia niemieckiego), i Anny Marii z Noacków; brat Jana Wincentego. W roku 1779 zamieszkał u stryja Jana Jerzego (wrocławski szewc) i tam pobierał pierwsze nauki w Gimnazjum Św. Elżbiety. Pomimo trudnej sytuacji materialnej w roku 1787 złożył egzamin dojrzałości i wyjechał na 2 lata do Halle, następnie na kolejny rok do Jeny, dla odbycia studiów teologicznych, historycznych i filologicznych. Po ukończeniu studiów (1790) był przez krótki czas guwernerem u pastora Nürnburgera pod Wrocławiem, a następnie przez kolejne 8 lat (do roku 1798) u kasztelana Piotra Ożarowskiego w Brzozie (pow. kozienicki). W tym czasie odwiedzał kilka europejskich stolic (Warszawa, Berlin, Petersburg, Drezno), nawiązując kontakty z Adamem Kazimierzem Czartoryskim, Tadeuszem Czackim i kilkoma uczonymi rosyjskimi.

Z wykształcenia był historykiem i językoznawcą. W czasie swojego pobytu we Wrocławiu, w latach 1798-1810 pracował jako nauczyciel języka polskiego (Gimnazjum Św. Elżbiety) oraz bibliotekarz. Od roku 1802 współpracował z wydawnictwem Kornów w zakresie publikacji polskojęzycznych. Od 2 lutego 1804 roku był rektorem Szkoły Św. Ducha oraz bibliotekarzem biblioteki przy kościele Św. Bernardyna. W roku 1810 odbył podróż do kilku miast (Lublin, Kraków, Puławy).

W 1811 r. przeniósł się do Krakowa w wyniku powołania go na stanowisko kierownika Biblioteki Jagiellońskiej. Okres jego zarządzania biblioteką to czasy uporządkowania i częściowego skatalogowania jej zbiorów (zwłaszcza zbiorów pojezuickich stanowiących wówczas połowę wszystkich zasobów biblioteki), oraz poszerzenia jej zbiorów. Uruchomił również (1812) w bibliotece czytelnię publiczną dostępną dla wszystkich osób, także spoza uczelni. Jednocześnie był profesorem na Uniwersytecie Jagiellońskim wykładając bibliografię. Również podczas pobytu w Krakowie publikował wiele prac naukowych, głównie z historii drukarstwa i historii języka polskiego. Doktor Honoris Causa UJ.