Dzieje gminy Krzykosy

Dzieje gminy Krzykosy - Gerard Kucharski

Historia tej nadwarciańskiej gminy liczy 336 bogato ilustrowanych stron. Autorem jest Gerard Kucharski, doktor nauk humanistycznych, historyk, pracownik naukowy Uniwersytetu im. A. Mickiewicza w Poznaniu, autor i współautor kilku książek. Jest on również autorem herbu gminy Krzykosy, który niedawno nadany został gminie. Znajdziemy tu nie tylko zarys historii regionu krzykoskiego oraz historię gminy po 1989 roku, ale także omówienie warunków geograficznych i środowiska naturalnego. Warto przypomnieć, że gmina Krzykosy zapisała się na kartach historii podczas „potopu szwedzkiego". W 1656 roku pod wsią Lubrza odbyła się jedna z większych bitew sił polskich z oddziałami szwedzkimi. Wzięło w niej udział także lokalne społeczeństwo z okolicznych wsi, m.in. z Lubrza, Murzynowa Leśnego, Krzykos i Solce. Siły polskie dowodzone przez pułkownika Andrzeja Grudzińskiego w liczbie 200 - 500 zbrojnych zaatakowały znacznie liczniejsze oddziały szwedzkie (około 800 - 200 żołnierzy) dowodzone przez - znanego z kart „Potopu" Henryka Sienkiewicza - generała Jana Wejharda Wrzesowicza. W bitwie zginęło od 500 do 800 żołnierzy szwedzkich, w tym generał Wrzesowicz, a tylko najwyżej 30 Polaków. W książce szczegółowo opisane zostały wszystkie sołectwa gminy Krzykosy. Każde liczy po kilkanaście stron, a sołectwo Solec zostało omówione aż na 35 stronach. Kościół w Solcu istniał już w 1302 roku, a znajdowała się tu również letnia rezydencja biskupów poznańskich. Biskupi wystawiali tu swoje dokumenty, a dwóch biskupów (Boguchwał II w 1253 roku i Wojciech Pałuka w 1355 roku) tu zmarło. Z publikacji dowiemy się także, że nazwa Garby pochodzi od ukształtowania terenu. Nazwa ta została odnotowana już w XIII wieku jako należącą do zamku w Gieczu. W XIV wieku przeszła ona w ręce benedyktynów z klasztoru w Lubiniu, a w 1319 roku Garby zostały lokowane przez księcia Władysława Łokietka jako wieś na prawie niemieckim. Wioski w gminie Krzykosy mają długą historię, np. nazwy Krzyk (czyli Krzykosy), Solec pojawiają się już w dokumencie papieża Innocentego II z 1136 roku, Witów w dokumencie Przemysława II z 1286 roku, „Murzinowo" (później „Lesznye Murzinowo", czyli Murzynowo Leśne) w dokumencie z 1389 roku, a w dokumencie z 1357 roku czytamy o Stanislawie de Penczkow, czyli z Pięczkowa. Swoje opisy znalazły również inne miejscowości w gminie. Wszystkie miejscowości opisane są szczegółowo, zwłaszcza jeśli chodzi o historię najnowszą. W książce znajdziemy plany miejscowości oraz mnóstwo zdjęć. Wydawcą książki jest gmina Krzykosy.