Dunin - Borkowski Jerzy - Spis nazwisk szlachty polskiej, reprint z 1887 r. - - Borkowski Jerzy Dunin
Z wstępu:
"Od ostatniego wydania ogólnego spisu szlachty polskiej mija prawie sto lat. Dawne tego rodzaju dzieła stały się prawie rzadkością, są więc nieprzystępne dla szerszej publiczności. Chcąc zaradzić temu brakowi, wydaję niniejsza pracę.
Nie ograniczam się wyłącznie do zestawienia nazwisk i herbów rodzin lecz, podaję siedzibę i najdawniejszą dotyczącą datę, z autentycznych dokumentów czerpaną.
Daty te nie zawsze oznaczają epokę pojawienia się rodziny- większa bowiem część rodów polskich należy do rycerstwa, którego pochodzenie ginie w dalekiej przeszłości".
Jerzy Sewer Teofil Dunin-Borkowski herbu Łabędź (ur. 1 października 1856 w Dubiecku, zm. 23 października 1908 w Młyniskach) – hrabia, heraldyk, działacz społeczny, polityk, ziemianin.
Urodził się 1 października 1856 na zamku w Dubiecku w polskiej rodzinie arystokratycznej Dunin-Borkowskich, jako syn hr. Edwarda Kamila i hr. Laury z Krasickich. Edukację rozpoczął w szkołach w Tarnopolu i Feldkirchu. Egzamin dojrzałości zdał w Krakowie. Studiował prawo na uniwersytetach w Innsbrucku i Wiedniu. W 1879 w wyniku podziału rodowych włości, objął w posiadanie majątek ziemski Gródek z okolicznymi wsiami. Klika lat potem zakupił sąsiadujące dobra kasperoweckie.
8 sierpnia 1880 został mianowany szambelanem austriackiego dworu cesarsko-królewskiego. Pełnił wiele funkcji politycznych i społecznych: prezes Rady Powiatu trembowelskiego (1885-1903), prezes trembowelskiej kasy oszczędności (1889-1904), poseł do Rady Państwa w Wiedniu (1889-1891 i 1897-1900), radny miasta Lwowa (1889-1905), delegat Ziemskiego Galicyjskiego Towarzystwa Kredytowego, korespondent c.k. komisji centralnej dla badania i utrzymywania pomników sztuki i zabytków w Galicji (1896), dyrektor lwowskiego Towarzystwa Sztuk Pięknych (1888), członek zarządu głównego Galicyjskich Kółek Rolniczych (1894-1896 i 1899-1902), członek rady nadzorczej Wschodniogalicyjskiej Kolei Lokalnej (1902), prezes Galicyjskiego Towarzystwa Leśnego (od 1901), członek Rady Powiatu zaleszczyckiego (1907). Był obywatelem honorowym miast: Trembowli (1887), Zbaraża (1889), Janowa, Strussowa (1887) i Budzanowa (1892). Od 22 maja 1879 był honorowym kawalerem maltańskim, 23 maja 1884 został uhonorowany krzyżem wielkim Orderu Grobu Zbawiciela.
Podobnie jak bracia jego ojca, Józef i Leszek zajmował się literaturą, pisał wiersze i nowele oraz artykuły społeczno-polityczne, które publikował w prasie codziennej. Najwięcej czasu poświęcał heraldyce i genealogii. Należał do królewskiej włoskiej akademii heraldycznej w Pizie, instytutu araldiko-italiano oraz niemieckiego towarzystwa heraldycznego Der Adler. W 1891 podczas zjazdu heraldyków w Paryżu wybrano go honorowym prezesem obrad. W 1906 został prezesem Lwowskiego Towarzystwa Heraldycznego.
Wiele czasu poświęcał pracy społecznej. Przyczynił się do rozwoju oświaty polskiej, budował szkoły ludowe i ochronki. W 1879 opublikował prace: Oświata ludu wobec prądów społecznych. Był fundatorem kościoła w Szczytowcach oraz kaplic w Gródku i na Cmentarzu Łyczakowskim we Lwowie.
Szlachta polska – stan społeczny istniejący w Królestwie Polskim, Rzeczypospolitej Obojga Narodów oraz na polskich, litewskich i ukraińskich ziemiach w czasie zaborów do 1921 r., kiedy prawnie został zniesiony na mocy konstytucji. Powstała z przekształcenia się stanu rycerskiego w szlachecki.
Do końca XVIII wieku szlachta w Polsce cieszyła się licznymi przywilejami: wyłącznego prawa własności ziemskiej, wolności od uwięzienia przed wydaniem wyroku sądowego, wolności od podatków z ziem folwarcznych, wolności od ceł przywozowych za towary nabyte za granicą na własny użytek, prawa do nabywania po niskiej cenie soli, wyłączności do korzystania z praw publicznych, wyłączności na dostęp do godności świeckich i publicznych.
Do dziś w historiografii polskiej trwają spory o rzeczywistą liczbę stanu szlacheckiego w Rzeczypospolitej. Według ustaleń Witolda Kuli szlachta stanowiła 8-10% ogółu mieszkańców, natomiast wg Normana Daviesa liczba ta wynosiła 6,6% ogółu mieszkańców. Rozmieszczenie szlachty na terenie Rzeczpospolitej w XVII wieku było bardzo nierównomierne: w ziemi łomżyńskiej szlachta stanowiła 47% mieszkańców, w ziemi wiskiej 45%, natomiast województwo bracławskie zamieszkiwał zaledwie 1% szlachty, krakowskie 1,7%, ziemię wieluńską 2,45%, województwo sieradzkie 4,66%, województwo pomorskie 6,7%, w Wielkopolsce szlachta stanowiła 4,8% ogółu społeczeństwa