Alma Mater Vilnesis. Jednodniówka "Dnia Akademika", 1922r.

Alma Mater Vilnesis. Jednodniówka "Dnia Akademika", 1922r. - Praca Zbiorowa

Uniwersytet Wileński, Akademia Wileńska, uniwersytet ustanowiony w 1578 aktem fundacyjnym króla Stefana Batorego, zatwierdzonym w 1579 przez papieża Grzegorza XIII. Powstał z przekształcenia działającego od 1570 kolegium jezuickiego. Miał 3 wydziały: teologii, filozofii i sztuk wyzwolonych. 1645 dzięki fundacji K.L. Sapiehy powstał także wydział prawny, dość szybko zlikwidowany. Uniwersytet Wileński prowadzony był przez jezuitów i zorientowany na bezwzględną walkę z reformacją. Pierwszym jego rektorem był P. Skarga, do grona profesorskiego należeli m.in: J. Wujek, M.K. Sarbiewski, M. Śmiglecki. Po kasacie zakonu jezuitów w 1773, opiekę nad uczelnią przejęła Komisja Edukacji Narodowej, która przemianowała dotychczasową Akademię Wileńską na Szkołę Główną Wielkiego Księstwa Litewskiego. Uniwersytet Wileński kształcił przede wszystkim nauczycieli dla szkół średnich na terenie Litwy, nad którymi sprawował nadzór. Po ostatnim rozbiorze (1795) przemianowany na Szkołę Główną Wileńską, w 1803 na Cesarski Uniwersytet Wileński. Po 1803 dzięki działalności A.J. Czartoryskiego i J. Śniadeckiego (rektor w latach 1807-1815) stał się głównym ośrodkiem nauki polskiej i najlepszą uczelnią w cesarstwie rosyjskim. Reprezentował wysoki poziom w naukach ścisłych, medycynie i historii. Profesorami Uniwersytetu Wileńskiego w tym czasie byli m.in.: M. Bobrowski, G.E. Groddeck, T. Hussarzewski, S.B. Jundziłł, J. Lelewel, J. Śniadecki.