Konstytucja 3 Maja. Od oligarchii szlacheckiej do monarchii konstytucyjnej.

3 maja 1791 r. uchwalona została słynna Ustawa Rządowa, nazwana później Konstytucją 3 Maja. Była drugą na świecie, a pierwszą w Europie, spisaną konstytucją.

Spis treści

Konstytucja 3 Maja wprowadzała liczne zmiany w prawie. Najważniejsze z nich to trójpodział władzy na ustawodawczą, wykonawczą i sądowniczą. Poza tym nowa ustawa w znacznym stopniu ograniczała przywileje szlachty, zwłaszcza tej najbiedniejszej, zwanej gołotą. Innym zapisem, który budził w szlachcie sprzeciw, było nadanie praw mieszczanom. Od tego momentu mogli posiadać majątki ziemskie i zajmować wszelkie stanowiska w państwie. Mieszczanie zyskali także głos w Sejmie, gdzie od tej pory zasiadali ich przedstawiciele. Chłopi również uzyskali większe prawa i objęci zostali opieką państwa. Jeśli chodzi o władzę, tron stał się dziedziczny. Powołana została regularna armia w sile stu tysięcy żołnierzy, dla której utrzymania wprowadzone nowe podatki.

Kontekst historyczny, nastroje społeczne i polityczne, uczestnicy tamtych wydarzeń – bohaterowie pierwszoplanowi, ale i zapomniani, ukryci w cieniu i czasie minionym. Zapraszamy do lektury publikacji na temat Konstytucji 3 Maja dostępnych w naszej ofercie.

Konstytucja 3 Maja – Jerzy Michalski »

Podłoże społeczno-polityczne, geneza powstania, twórcy, historia uchwalenia Konstytucji 3 Maja. Publikacja jest jednocześnie ciekawą syntezą dziejów czasów saskich i początku rządów Stanisława Augusta Poniatowskiego.

Geneza i obalenie Konstytucji 3 Maja – Jerzy Łojek »

Polityka zagraniczna Rzeczypospolitej 1787 – 1792.

Witaj majowa jutrzenko – Praca Zbiorowa»

Konstytucja 3 Maja w pieśni i piosence.

Konstytucja 3 maja 1791 – Jerzy Kowecki »

Wydanie Konstytucji 3 Maja 1791 oraz związanych z nią wybranych ustaw Sejmu Wielkiego, a także statutu Zgromadzenia Przyjaciół Konstytucji Rządowej – pierwszego w Polsce nowoczesnego stronnictwa politycznego.

Konstytucja 3 Maja w tradycji i kulturze polskiej – Alina Barszczewska-Krupa »

Alina Barszczewska-Krupa – polska historyk, profesor, zajmująca się głównie dziejami Wielkiej Emigracji, wykładowca akademicki na Instytucie Historii Uniwersytetu Łódzkiego. Barszczewska-Krupa uzyskała stopień doktora w 1963 r. na podstawie dysertacji: Województwo kaliskie i mazowieckie w powstaniu listopadowym. W 1978 r. uzyskała habilitację na podstawie pracy: Koncepcje przekształceń społeczeństwa polskiego w myśli politycznej Wielkiej Emigracji. W 1979 r. została docentem, w 1985 r. profesorem nadzwyczajnym, a w 1990 r. profesorem zwyczajnym. Pełniła różnorakie funkcje: dyrektora Instytutu Historii w latach 1983–1984, prodziekana Wydziału Filozoficzno-Historycznego w latach 1976–1981 i dziekana w latach 1987–1990. Ponadto pełniła funkcję kierownika Katedry Historii Polski od 1990 r.

Ku naprawie Rzeczypospolitej Konstytucja 3 Maja – Jerzy Łojek »

„Studium Ku naprawie Rzeczypospolitej… ukazuje historyczny okres przemian i prób reformy ustrojowej państwa polskiego, czego najmocniejszym wyrazem stało się uchwalenie Konstytucji 3 Maja. Geneza Konstytucji, uchwalenie aktu Ustawy Rządowej, jej obalenie oraz sejm grodzieński 1793 roku to główne watki dzieła. Jak zwykle w pracach tego autora, rzetelna analiza faktów idzie w parze z interesującym ich przedstawieniem. Jerzy Łojek nie tylko relacjonuje wydarzenia okresu miedzy pierwszym rozbiorem Polski a sejmem grodzieńskim, lecz także stawia pytania o indywidualna odpowiedzialność za błędy polityczne, których skutkiem była klęska dzieła 3 Maja”.

Polskie złudzenia narodowe – Ludwik Stomma »

Z typowym dla siebie dystansem, Stomma demaskuje mity i niedorzeczności z historii Polski. Nie boi się tematów uważanych za niemal święte, jak choćby reduta Ordona, wiktoria wiedeńska, Konstytucja 3 maja, Monte Cassino, Powstanie Warszawskie. Porusza sprawy drażliwe problem polskiego ogólnonarodowego pijaństwa, państwa bez stosów czy kultu jednostki, ale też Marca 68.