{"id":1540,"date":"2021-07-05T09:28:40","date_gmt":"2021-07-05T07:28:40","guid":{"rendered":"https:\/\/tezeusz.pl\/blog\/?p=1540"},"modified":"2021-10-28T13:51:13","modified_gmt":"2021-10-28T11:51:13","slug":"chiny-5-0-jak-powstaje-cyfrowa-dyktatura-kai-strittmatter","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/tezeusz.pl\/blog\/2021\/07\/05\/chiny-5-0-jak-powstaje-cyfrowa-dyktatura-kai-strittmatter\/","title":{"rendered":"Chiny 5.0. Jak powstaje cyfrowa dyktatura \u2013 Kai Strittmatter"},"content":{"rendered":"

Wyobra\u017a sobie sytuacj\u0119, kiedy na 18-te urodziny, wraz z dowodem osobistym, otrzymujesz tysi\u0105c punkt\u00f3w. L\u0105duj\u0105 one na Twoim wirtualnym koncie, kt\u00f3re posiada ka\u017cdy pe\u0142noletni obywatel. To jest taki spo\u0142eczny kredyt na dobry pocz\u0105tek doros\u0142ego \u017cycia. Id\u0105c dalej przez \u017cycie zdobywasz kolejne punkty w nagrod\u0119 za swoje \u201edobre spo\u0142ecznie uczynki\u201d. Mo\u017cesz te\u017c punkty traci\u0107, gdy Twoje zachowanie znacznie odbiega od przyj\u0119tych norm. Suma punkt\u00f3w zgromadzonych na koncie okre\u015bla Tw\u00f3j status spo\u0142eczny.<\/strong><\/p>\n

Brzmi jak fajna zabawa. Jak nowa wersja popularnej gry \u201eThe Sims\u201d lub jak scenariusz jednego z odcink\u00f3w \u201eBlack Mirror\u201d. Kai Strittmatter \u2013 autor ksi\u0105\u017cki \u201eChiny 5.0 \u2013 Jak powstaje cyfrowa dyktatura\u201d<\/a> twierdzi, \u017ce tzw. System Kredytu Spo\u0142ecznego funkcjonuje w dzisiejszych Chinach. System ocenia, awansuje spo\u0142ecznie lub degraduje swoich obywateli. Jest narz\u0119dziem w r\u0119ku Komunistycznej Partii Chin, kt\u00f3re idealnie nadaje si\u0119 do utrzymania kontroli nad spo\u0142ecze\u0144stwem.<\/p>\n

Wszystko wygl\u0105da pi\u0119knie je\u015bli obywatel post\u0119puje zgodnie z wytycznymi Partii. Nie zalega z op\u0142atami wspiera wolontariat; nie krytykuje rz\u0105du w mediach spo\u0142eczno\u015bciowych; bierze udzia\u0142 w uroczysto\u015bciach pa\u0144stwowych; nie sp\u00f3\u017ania si\u0119 do pracy itp. Na jego konto systematycznie wpadaj\u0105 kolejne punkty. Jest obywatelem godnym zaufania.<\/p>\n

Problem pojawia si\u0119, gdy osoba popadnie w konflikt z prawem; sp\u00f3\u017ani si\u0119 ze sp\u0142at\u0105 raty kredytu; przejdzie przez ulic\u0119 na czerwonym \u015bwietle; zak\u0142\u00f3ci cisz\u0119 nocn\u0105 w swoim mieszkaniu lub na swoim profilu w serwisie spo\u0142eczno\u015bciowym polubi mema wy\u015bmiewaj\u0105cego szefa Partii. Punkty z konta znikaj\u0105. Sytuacja si\u0119 pogarsza. Kolejka do lekarza mo\u017ce si\u0119 wyd\u0142u\u017cy\u0107. Bilet na szybki poci\u0105g mo\u017ce zosta\u0107 anulowany. A dziecko obywatela z ma\u0142\u0105 liczb\u0105 punkt\u00f3w mo\u017ce mie\u0107 problem podczas rekrutacji do publicznej szko\u0142y.<\/p>\n

To tylko jeden z wielu przyk\u0142ad\u00f3w kontrolowania obywateli przez KPCh, jakie autor opisuje w swojej ksi\u0105\u017cce. Pokazuje r\u00f3wnie\u017c jak inne technologie (sztuczna inteligencja, monitoring \u2013 rozpoznawanie twarzy, big data), wykorzystywane w ogromnej skali, wp\u0142ywaj\u0105 na spos\u00f3b sprawowania w\u0142adzy. Chi\u0144ska dyktatura zmienia\u0142a si\u0119 na przestrzeni ostatnich lat, a teraz wkroczy\u0142a w cyfrow\u0105 er\u0119. Nieznan\u0105 wcze\u015bniej. Skuteczn\u0105 jak nigdy.<\/p>\n

Dzisiaj Chiny to ju\u017c nie tylko mistrz podr\u00f3bek. Obok fachowc\u00f3w do skr\u0119cania \u015brubek, kt\u00f3rzy tylko sk\u0142adaj\u0105 produkty i wysy\u0142aj\u0105 je na Zach\u00f3d, pojawili si\u0119 zdolni przedsi\u0119biorcy. Powsta\u0142y technologiczne giganty tj. Tencent, Baidu, Alibaba, Weibo, kt\u00f3re obecnie dor\u00f3wnuj\u0105 \u015bwiatowym potentatom ze \u015bwiata BigTech: Amazon, Google, Facebook, Twitter. A wszystko to dziej\u0119 si\u0119 w zupe\u0142nie innej rzeczywisto\u015bci (za wielkim Firewall’em), w kt\u00f3rej wolno\u015b\u0107 s\u0142owa czy poszanowanie prywatno\u015bci to warto\u015bci zupe\u0142nie nieistotne.<\/p>\n

\u015awietna lektura. Maluje czytelnikowi obraz obecnej sytuacji w Chinach i pozwala lepiej zrozumie\u0107. jak technologia wp\u0142ywa na rzeczywisto\u015b\u0107. Nie jest to obraz malowany wy\u0142\u0105cznie w r\u00f3\u017cowych barwach. Zmusza do refleksji i zastanowienia si\u0119 nad przysz\u0142o\u015bci\u0105, w kt\u00f3rej technologia odegra ogromn\u0105 rol\u0119, ale u\u017cyta w niew\u0142a\u015bciwy spos\u00f3b mo\u017ce przynie\u015b\u0107 wi\u0119cej szk\u00f3d ni\u017c po\u017cytku.<\/p>\n

Piotr Siemek<\/em><\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Wyobra\u017a sobie sytuacj\u0119, kiedy na 18-te urodziny, wraz z dowodem osobistym, otrzymujesz tysi\u0105c punkt\u00f3w. L\u0105duj\u0105 one na Twoim wirtualnym koncie, kt\u00f3re posiada ka\u017cdy pe\u0142noletni obywatel. To jest taki spo\u0142eczny kredyt na dobry pocz\u0105tek doros\u0142ego \u017cycia. Id\u0105c dalej przez \u017cycie zdobywasz kolejne punkty w nagrod\u0119 za […]<\/p>\n","protected":false},"author":15,"featured_media":1543,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[5],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/tezeusz.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1540"}],"collection":[{"href":"https:\/\/tezeusz.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/tezeusz.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tezeusz.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/15"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tezeusz.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1540"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/tezeusz.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1540\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1973,"href":"https:\/\/tezeusz.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1540\/revisions\/1973"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tezeusz.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1543"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/tezeusz.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1540"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/tezeusz.pl\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1540"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}